Max Keustermans is een jonge student aan het Conservatorium in Antwerpen. In de voorstelling, waarin hij zichzelf M noemt, draagt hij een liefdesbief voor aan A in de vorm van een monoloog. Een zwak licht is op hem gericht. Hij is gekleed in een witte blouse met ruches. Op de vloer bevinden zich allemaal brieven kriskras door elkaar. Alle brieven zijn voor A. Alle woorden zijn voor A. 

A als in Achilles. Als in aanbidden. Als in… alles. De liefde die M voor A voelt is mythologisch. A is M zijn achilleshiel. Hij spreekt het publiek rechtstreeks aan en lucht zijn hart uit. Soms voelt het zo intiem dat het lijkt alsof wij A zijn.  

Hij vertelt over de snelvoetige Achilles en Patroclus en zijn woorden nemen ons mee naar het oude Troje. Hij associeert zijn eigen liefdesverhaal met die van Achilles en Patroclus. Dit wekt nieuwsgierigheid op. Als luisteraar wil je te weten komen in welke opzichten zijn A lijkt op Achilles. Hoe lijkt hij zelf op Patroclus?

Al snel wordt duidelijk dat in beide situaties de koppels liefde vinden in een wereld die ten onder gaat, maar diezelfde wereld neemt die liefde ook weer van hen af. Daarnaast is de mythe ook een vorm van troost voor M zijn geaardheid. Als een held zoals Achilles van mannen hield, dan kan M zijn eigen homoseksualiteit ook accepteren. 

“Hoe moeten we de wereld trotseren als die alle kleur verliest? Is daar een hulplijn voor?”

M verliest zichzelf tussen werkelijkheid en mythologie. Hij sleurt ons verder mee naar een wereld vol liefdesbrieven en helden. Liefdesbrieven voor helden. We worden geconfronteerd met onze eigen achilleshiel. Wie is onze zwakte? Wie is onze held? Welke mythes geven ons troost? Ik moet denken aan Medusa die werd gedemoniseerd. Wanneer je haar verhaal te weten komt, leer je dat ze haar verkrachter had onthoofd. Waarom werd haar verhaal verdraaid? Welke verhalen tonen ons (niet) de waarheid?

M wil zijn liefdesbrief maar niet eindigen. Zijn “P.S.” wordt gevolgd door een “P.P.S.” Zijn liefde voor A is inspirerend, ik voel het tot op het bot. Kan ik ook een mythisch liefdesverhaal meemaken? Kan ik ook ooit iemands achilleshiel zijn?

A als in alles wat nu duidelijk is. Zonder A, moet M alles trotseren. De wekker. De tandenborstel. De koffie. De honger. De wereld staat in de fik. De wereld wordt grijs. Hoe moeten we de wereld trotseren als die alle kleur verliest? Is daar een hulplijn voor? M smeekt om hulp. Help me, help me, help me… Luide muziek weergalmt door de zaal terwijl M wanhopig alle brieven op de grond door elkaar gooit. Alles is een warboel. Een wirwar. Zijn hopeloosheid is tastbaar. Wat kun je doen wanneer je je wederhelft verliest? Ben je dan ook maar half? Ben ik compleet op mezelf?

© Jurgen Delnaet

M’s verhaal transporteert ons terug naar het slagveld in Troje. Op een dag stopt Achilles met vechten. Zonder Achilles op het slagveld, worden de Trojanen onverschrokken wreed. Patroclus beseft dat niemand Achilles als held zal zien. Achilles zijn naam zal verdwijnen. Hoe kan je een held redden van zijn eigen ondergang? Patroclus is bang dat Achilles vergeten zal worden, maar M weet wel beter. “Als je aan een Griek vraagt om een sprookje te vertellen, vertellen ze over Troje,” zegt hij. Als je aan M vraagt om een verhaal te vertellen, zal hij je vertellen over zijn liefdesverhaal over A. Dat is de erfenis die A heeft achtergelaten. Dit zet mij nog verder aan het denken. Welke erfenis zal ik achterlaten? Zal er iemand mijn naam herinneren?

“Heeft Troje wel echt bestaan?”, vraagt M in een koffiebar. Een vrouw zegt dat ze niet denkt dat Troje echt heeft bestaan, of eerder: ze hoopt dat het niet echt heeft bestaan, als je weet hoe alle verhalen eindigen… M weet zeker dat Troje heeft bestaan, dat het verhaal van Achilles en Patroclus echt is. Er moet wel een stukje waarheid in zitten. Ook al eindigt het slecht, is de rest van het verhaal het toch niet waard? 

De oorlog is voorbij. Achilles is dood. Hij is ergens heengegaan waar alleen helden heengaan. M bestaat uit zijn herinneringen aan A. Hij is een schim van een mens. Maar Achilles zal voor eeuwig blijven bestaan. 

M levert het bewijs: het is beter om geliefd en verloren te hebben, dan nooit geliefd te hebben. Met een zwaar hart, neemt M afscheid. A heeft zijn brieven nooit beantwoord, maar wij doen dat wel met een daverend applaus.

Deze tekst werd geschreven in kader van de Summerschool Kunstkritiek van Etcetera en rekto:verso. De andere teksten vind je hier.