Tekst. Het is nog steeds het voornaamste medium waar de kunstkritiek zich van bedient, zowel online als op papier. Maar wat is ze nog waard in deze Snapchat-tijd? Deze Etcetera bulkt alvast van de tekst en dat in verschillende vormen. Sébastien Hendrickx vraagt zich in zijn essay Kunstkritiek 3.0 af wat de rol van kunstkritiek kan zijn in tijden van globalisering en superdiversiteit. Erwins Jans gaat dan weer op zoek naar de charmes van een ander tekstformat, de roman, waardoor het theater zich vandaag nog steeds laat verleiden. Ook nieuwe publicaties hebben een centrale plek in dit nummer. Zowel Rudi Laermans, Bojana Kunst als Bojana Cvejic brachten onlangs interessante werken uit. Tom Engels sprak met Bojana Cvejic over hoe filosofie en choreografie samen kunnen groeien. Samen formuleren ze een kritiek op het mysterieuze begrip ‘postdance’ onder welke noemer in oktober 2015 een conferentie plaatsvond in het Zweedse performancehuis MDT. Jeroen Peeters legde de publicaties van Kunst en Laermans naast elkaar en kwam tot de conclusie dat het postfordisme, waar de kunstwereld in de jaren zeventig model voor stond, mogelijk vanuit diezelfde sector tegengegaan kan worden.

De gevolgen van een neoliberale logica voor het cultuurbeleid in Vlaanderen worden momenteel voelbaar, bij onze noorderburen konden we de ravage al aanschouwen. Tobias Kokkelmans en Lara Staal wisselden in een e-mailconversatie van gedachten over het nieuwe Nederlandse subsidiekanaal The art of impact, en de drang naar de meetbare impact van kunst. Ze zijn kritisch, maar ook voorzichtig hoopvol omdat er opnieuw van uitgegaan wordt dat kunst überhaupt een impact kan hebben op de samenleving. Van de politiek van het collectieve creatieproces bij Laermans en Kunst en de cultuurpolitiek van de overheid naar de politiek van de voorstelling. Danae Theodoridou interviewde Christophe Meierhans over zijn nieuwe werk Verein zur Aufhebung des Notwendigen en de ‘food politics’ die daarin op het spel staan. “Als je niet in staat bent om met de beslissing over wie de afwas doet om te gaan, hoe zou je dan kunnen omgaan met grotere problemen?”, vraagt Meierhans zich af.

Bij het ter perse gaan van deze nieuwe Etcetera zullen we weten of de wereldleiders er daadwerkelijk iets van gemaakt hebben in Parijs. Naar aanleiding van de klimaattop vroegen we aan verschillende ecologisch georiënteerde makers, kunstwerkers en een wetenschapper om bij wijze van nieuwe impuls een woord uit de ecologische sfeer over te hellen naar het discours van de podiumkunsten. Dit ‘ecobularium’ leest u deels in dit nummer en deels op onze website. Ecologie was ook het thema van Oblivion, het nieuwste project van theatermaakster en schrijfster Sarah Vanhee. Een jaar lang hield ze haar niet-organisch afval bij en gebruikte het in een performance. Voor haar kunstenaarsbijdrage recycleerde ze niet enkel een tekst van de collega’s van SARMA die een lange tijd op haar repetitietafel had gelegen, maar ook de e-mailconversatie met de schrijvers die naar aanleiding van deze bijdrage gevoerd werd.

Parijs likt zijn wonden na de aanslagen van 15 november, een datum die onvermijdelijk een traumatisch litteken zal worden in de West-Europese geschiedenis. Onze samenleving begint aan een lange zoektocht naar een nieuw evenwicht. Kunnen de podiumkunsten daar een rol in spelen? Marieke Breyne en Sofie De Smedt trokken vorig jaar naar Kaapstad en zagen alvast hoe theater daar het begin kan zijn van een helingsproces van de smet van Apartheid, die nog lang niet uit het collectieve geheugen gewist is.