Lullabye – Anneleen Keppens
Wie zorgt er voor wie zorgt?
Tom Rummens
© Louis Kerckhof
Met de dansvoorstelling Black Hole slaat Sara Dziri een brug tussen de mystiek van het underground-nachtleven en rijke spirituele trance-tradities uit Noord-Afrika. Twee werelden die ogenschijnlijk niets met elkaar te maken hebben. Toch delen ze een aantal raakpunten die herinneren aan de latente oerdrang om een staat van transcendente eenheid te bereiken.
Even opmerkelijk als de sobere scènografie is de bedrieglijke stilte die de ruimte vult wanneer Yasmina Tayoub uit de coulissen verschijnt en in een uithoek van het podium minutenlang lichtjes met haar voeten op en neer veert. Ergens in deze tijdspanne verschijnt ook Sara Dziri. Zij neemt plaats achter de draaitafels aan de rechterzijde van het podium. Het paar lijkt in deze fase van de voorstelling te synchroniseren op Dziri’s openingstrack die geleidelijk aan luider en volumineuzer wordt en Tayoub meer en meer in vervoering brengt.

© Veerle Vercauteren
De openingscène van Black Hole bouwt overtuigend het soort broeierige spanning op dat je zou verwachten tijdens een nachtje uit in het alternatieve Brusselse elektronische muziekcircuit of elders. De ruimte, op enkele verlichtingen na, is grotendeels donker. Het is een ietwat bevreemdend zicht zonder het koor van feestvierders dat je gewoonlijk in een dergelijke setting vindt. Ook de standplaats van Sara Dziri, aan de zijkant, suggereert dat deze ruimte net iets anders verbeeldt. Dat blijkt ook uit het ceremoniële karakter van deze voorstelling, netjes opgebouwd in verschillende nummers die elkaar zowel vloeiend als bruusk opvolgen en telkens een shift in energie en intensiteit teweegbrengen in Tayoub’s dansbewegingen.
“Black Hole slaat een brug tussen traditie en moderniteit, tussen het persoonlijke en het collectieve, en toont hoe heling en verbinding kunnen ontstaan in de meest onwaarschijnlijke ruimtes.”
Dziri’s onderzoek naar eeuwenoude (Noord)-Afrikaanse mystieke zang- en danstradities zoals zār, isawiya en stambeli vormt de basis van Black Hole. Het zwaartepunt van de voorstelling ligt bij de helende staat van trance, een kenmerk van voornoemde tradities die Dziri ook herkent in de hedendaagse ravecultuur en het samenhorigheidsgevoel dat typerend is aan dergelijke nachtelijke escapades. De voorstelling slaat een brug tussen traditie en moderniteit, tussen het persoonlijke en het collectieve, en toont hoe heling en verbinding kunnen ontstaan in de meest onwaarschijnlijke ruimtes. Tayoub neemt haar verantwoordelijkheid in het uitbeelden hiervan ter harte en lijkt haast elders te zijn, alsof ze voor de duur van de voorstelling een andere dimensie bewoont. Dziri is niet enkel ceremoniemeester achter de draaitafel, maar verlaat haar post ook occasioneel: ze vult de zaal met wierook, zingt en zoekt rechtstreekse verbinding met Tayoub door op een bepaald moment naast haar te gaan liggen en een intieme blik uit te wisselen. Een uitspraak van Dziri komt als een mantra herhaaldelijk aan bod: ‘The body is a riot’.
Geleidelijk aan wordt duidelijk dat het duo vanuit een soort gedeeld bewustzijn opereert. De compliciteit tussen hen ontstaat doordat ze beiden dezelfde rituele ruimte betreden, waarin muziek en beweging een wordt: Dziri’s dreigende synths en krachtige ritmische patronen die eigen zijn aan het technogenre, tot Tayoub’s intuïtief-ogende choreografie, dat afwisselt tussen minimale gebaren die de strakke ritmiek nonchalant achternahollen en de herkenbare kinetische energie die eigen is aan moderne dans. Met twee nachtraven pur sang aan het roer van deze voorstelling hoeft het trouwens niet te verbazen dat de voorstelling goesting om te dansen opwekt bij eenieder met een voorliefde voor technomuziek. De clubnacht die volgde op deze voorstelling was dan ook een mooie bonus die de mogelijkheid bood aan het publiek om in dezelfde ruimte zich volledig te laten onderdompelen in zware, pulserende beats en repetitieve ritmes, en om als Dziri en Tayoub een staat van bliss te bereiken.

© Veerle Vercauteren
De eenvoud waar Dziri voor kiest lijkt op het eerste gezicht een lacune, maar de afwezigheid van straffe visuele effecten richt de aandacht op de innerlijke vrijheid die muziek en dans mogelijk maken. Dziri maakt hier ook geen onderscheid tussen escapisme of spirituele bevrijding: beiden zijn valabel. Het zijn twee kanten van dezelfde medaille. Net door de gemeenschappelijke kern van deze twee soorten rituele praktijken (trance-tradities en ravecultuur) bloot te leggen en met elkaar te doen interageren slaagt de voorstelling erin om diepe introspectie en gedeelde extase in perfecte symbiose met elkaar samen te brengen.
In oktober nog te zien in Brugge en Antwerpen. Klik hier voor de speeldata.
KRIJG JE GRAAG ONS PAPIEREN MAGAZINE IN JOUW BRIEVENBUS? NEEM DAN EEN ABONNEMENT.
REGELMATIG ONZE NIEUWSTE ARTIKELS IN JOUW INBOX?
SCHRIJF JE IN OP ONZE NIEUWSBRIEF.
JE LEEST ONZE ARTIKELS GRATIS OMDAT WE GELOVEN IN VRIJE, KWALITATIEVE, INCLUSIEVE KUNSTKRITIEK. ALS WE DAT WILLEN BLIJVEN BIEDEN IN DE TOEKOMST, HEBBEN WE OOK JOUW STEUN NODIG! Steun Etcetera.