Eva Bal (1938-2021), theatermaker en -pionier ‘Je mag niet wijken’, was het eerst wat mij op het hart werd gedrukt toen ik Eva Bal leerde kennen. ‘Eva heeft een hekel aan mensen die wijken.’ Ik was drieëntwintig, schuwe theaterwetenschapper-in-de dop en ik liep mijn stage als regie-assistent bij het Gentse jeugdtheater KOPERGIETERY. Bal was 65 en scherp als een scheermes. Soms wierp ze haar krullende zwartgrijze haren in de hals en keek me met haar al wat dieperliggende ogen een paar seconden zwijgend aan. Ik was doodsbang, maar ik week niet. Evelyne Coussens in memoriam 11.05.2021
N-VA wil cultuur als hefboom voor metapolitiek Reactie op het interview met Joachim Pohlmann in Etcetera 163 Joachim Pohlmann is niet zomaar een kabinetschef. Uit tal van verklaringen in de media kunnen we opmaken dat de voormalige speechschrijver van Bart De Wever zich profileert als een ideoloog die niet alleen een conservatief wereldbeeld koestert maar ook een voorvechter wil zijn van een ‘Gramsciaanse guerilla’, zoals hij het zelf noemde. Toch zijn de gesprekken waarin hij die dialoog open voert schaars, zeker sinds hij het mandaat van kabinetschef toegeschoven kreeg. Het is dus waardevol dat Etcetera dit debat aangaat en ook al blijft dat gesprek schijnbaar op de vlakte, toch komen daarin opmerkelijke vooronderstellingen aan bod over de tijd waarin we leven. Enige discoursanalyse is hier van belang voor het brede kunstenveld om een licht te werpen op de intenties achter – en op termijn misschien ook de consequenties van – de gevoerde Vlaams-nationalistische cultuurpolitiek. Robrecht Vanderbeeken opinie 02.04.2021
De levende geschiedenis Een jonge theatermaker vertelt wat hij leert van veertig jaar ‘Etcetera’ Jesse Vandamme, lid van het jonge theatercollectief Camping Sunset, wordt op een dag eigenaar van een enorme stapel Etcetera’s, van 1983 tot nu. Hij begint verwoed te lezen en maakt zo kennis met een ander soort theatergeschiedenis: die van het eeuwige nu. Jesse Vandamme essay 30.03.2021
Als het woord vlees wordt Drie pogingen om een ‘nieuwe’ omgang met toneeltekst te onderscheiden In het hedendaagse theater lijkt er een diepe kloof te gapen tussen het postdramatische theater, dat repertoireteksten schuwt of misprijst, en zijn als ouderwets geldende tegenhanger die juist heel erg vasthoudt aan repertoire. Maar is dat wel de juiste discussie? Volgens Evelyne Coussens zijn er ook strategieën die de tegenstelling overstijgen. Ze gaat op zoek naar drie hedendaagse makers die elk op hun manier schitteren middels een heel eigen, zelfs vernieuwende omgang met toneelteksten. Evelyne Coussens essay 29.03.2021
Schaf de canon gewoon af! Van Sophocles tot Ibsen, van Strindberg tot Pinter en van Beckett tot Jelinek Terwijl de discussie over de Vlaamse canon hoogtij viert, werkt het nomadisch kunstencentrum Moussem aan de introductie, vertaling en ontsluiting van theaterrepertoire uit de Maghreb en de Arabische wereld. Het speelt zo in op de gepercipieerde noodzaak om de westerse dramatische canon open te breken en plaats te maken voor andere verhalen en verhalen van anderen. Maar is het wel mogelijk die canon zomaar te dekoloniseren? Wat zou ervan overblijven mocht hij gedekoloniseerd worden? Joachim Ben Yakoub artikel 25.03.2021
Het brandende geheim van het archief Lisaboa Houbrechts over de breekbare schoonheid van mondelinge tradities Theatermaker Lisaboa Houbrechts ging in India op zoek naar de link tussen de Roma-volkeren in het Westen en hun bakermat aan de Indusrivier. Een intense ontmoeting met een Indiase danslegende maakte haar ervan bewust hoe kwetsbaar mondelinge tradities zijn, hoe snel oraliteit kan worden opgeslokt. In I Silenti doet ze samen met gelijkgestemde makers een poging om zo’n verzwegen verleden voelbaar te maken. Lisaboa Houbrechts essay 24.03.2021
Een plaats om te verblijven Timeau De Keyser pleit voor meer aandacht voor streekgebonden taal in de podiumkunsten. Theatermaker Timeau De Keyser stelt vast dat het Globish, het internationaal Engels, aan populariteit blijft winnen in het kunstenveld. Dat ligt misschien voor de hand in een geglobaliseerde wereld, maar staan we wel genoeg stil bij de keuze om mee te gaan in deze hegemonie? Volgens De Keyser heeft het er alle schijn naar dat we een aantal nadelige effecten al te makkelijk over het hoofd zien. Timeau De Keyser artikel 23.03.2021