Als kind ging ik nooit naar theater of dans. Muziek stond wel altijd op thuis. Ik ben de jongste van vier, dus de genres waren heel uiteenlopend: Frank Zappa, Nirvana, Tina Turner, Belgian dance…. Toen ik een jaar of zeven was, verloor ik een stuk van mijn voorste tand, al headbangend tegen de spiegel op Smells like Teen Spirit. Met muziek ben ik opgevoed en dat voedt op zijn beurt mijn werk.
De eerste keer dat ik een dansvoorstelling zag was toen ik al 22 was en choreografie studeerde. (Ik ben aan die studies begonnen omdat ik sociaal werk wilde doen met dans. Ik heb theater en dans lang elitair gevonden… maar wat wist ik ervan? 🙂
“Ik hou van gevoelens die ik niet kan begrijpen, want zo voel ik mij meestal.”
Een cruciaal moment tijdens mijn studies was een bezoek aan de tentoonstelling Elles@centrepompidou in 2011 in Parijs, volledig gewijd aan vrouwelijke kunstenaars. Ik kocht een kaartje voor de Eurolines, verbleef een nacht in een hostel op een kamer met elf andere vrouwen en het was de beste museumuitstap van mijn leven. De slapeloze nacht waard! Het was niet één kunstenaar, maar een collectief dat me aansprak. Naar drie kunstenaars uit die expo keer ik steeds opnieuw naar terug: Rineke Dijkstra, Roni Horn en Eva Hesse. Als ik één werk van hen zou moeten kiezen, dan wordt het misschien wel deze foto uit de serie Beach Portraits van Rineke Dijkstra. Ik zag hem pas in de catalogus van de tentoonstelling die ik na afloop kocht. Wat me raakt, is het prachtige ongemak van dit jonge meisje, de angst, maar tegelijk ook haar warrige hoop. De foto biedt zo’n complexiteit aan sensaties, zonder dat ik een verhaal meekrijg. Ik hou niet altijd van verhalen of “uitleg”, geef mij maar gevoelens waar ik geen naam voor heb, werk waarop mijn lijf sneller dan mijn brein reageert. Ik hou van gevoelens die ik niet kan begrijpen, want zo voel ik mij meestal.
Dit beeld is volledig uit zijn context gerukt en het wordt op die manier abstract. Dat is een enorme inspiratie geweest voor mijn eigen werk. Iets heel concreet kan abstract worden door de kadrering, door de achtergrond en context te vervagen. Als ik rond zeer chaotische dansstijlen zoals hardcore techno werk, zoek ik ook naar minimalistische en uitgepuurde vormen om zo de ruis weg te halen. Ik probeer de dans abstract te maken, los van connotaties, en in te zoomen op de affectieve kant ervan, bijvoorbeeld via aandacht voor de details, de relatie tussen de vingers en de hals, of tussen de pols en de ribbenkast, en natuurlijk de ervaring van de danser zelf. Net als ik geïntrigeerd ben door de onbenoembare sensaties van dit meisje, zoek ik op het podium ook naar de ervaringen van de danser die meestal even warrig zijn.
Beeld:
RINEKE DIJKSTRA
Hilton Head Island, S.C., USA
June 27, 1992
Chromogenic print
117 x 94 cm
Courtesy of the artist and Marian Goodman Gallery
Copyright: Rineke Dijkstra
