Leestijd 3 — 6 minuten

Coup Des Arts

Een oproep aan onze kunst- en cultuurinstellingen

Op zaterdag 25 juli heeft Coup Des Arts, een collectief van voornamelijk kunstenaars en cultuurwerkers, geprobeerd om het Brusselse KVS-gebouw te bezetten voor minstens 10 dagen. Het doel: discussies voeren rond dekolonisatie en antiracistische acties, open strategievergaderingen houden, culturele programma’s organiseren en gratis maaltijden voorzien. In dit statement geven ze meer tekst en uitleg bij hun acties en plannen voor de toekomst.

Vooraleer leden van het collectief de KVS binnengingen, probeerden ze artistiek directeur Michael
De Cock telefonisch te bereiken om hem te melden dat ze het gebouw zouden betreden. Helaas
merkte toen de politie, die langsreed om het gebied te surveilleren, de aanwezigheid van het
collectief op. Op het moment dat Coup Des Arts eindelijk de directeur aan de lijn kreeg, kwam de
politie in grotere getale terug. In plaats van toegang te verlenen tot het gebouw, kwam de directeur
met excuses die niet beantwoordden aan de urgentie van de zaak. Hij bood aan om het tiendaagse
programma van het collectief te faciliteren, maar pas na de vakantie. Er is echter geen tijd meer te
verliezen. De Amerikaanse activiste Angela Davis herinnert ons er terecht aan dat we middenin
een revolutie zitten, aangewakkerd door de antiracistische, gedekoloniseerde, intersectionele
protesten die in de VS zijn begonnen. Bovendien heeft de wereldwijde COVID-19 pandemie een
economische crisis versterkt die de bestaande economische ongelijkheden alleen maar zal
verdiepen en een grotere klassenscheiding zal veroorzaken. Er is een urgentie die Coup Des Arts
ook voelt, samen met vele individuen en organisaties die in België en wereldwijd aan radicale
systeemveranderingen werken. We kunnen niet langer wachten. Kunstenaars kunnen geen huur
betalen, sommigen hebben niet genoeg te eten. En met hen vele anderen.

Instellingen zoals de KVS, Théâtre National, Bozar, De Munt, De Singel, NTGent, Toneelhuis en
Ballet Opera Vlaanderen moeten zich radicaal herbezinnen over hun houding in deze bittere tijden.
Coup Des Arts vraagt hen om niet langer al hun tijd en energie te besteden aan strategieën om de
online ruimte te koloniseren, zoals Michelle Millar Fisher (curator bij MFA Boston) dat noemt. Coup
Des Arts eist dat ze nadenken over manieren om alle ruimte waarover ze beschikken optimaal te
gebruiken.

Waarom zijn deze instellingen in juli gesloten? Verzekeringspolissen, vermoeid personeel, of
COVID-19 zijn geen goede excuses. Deze lege, mastodontische instellingen kunnen, vooral nu,
worden herbestemd voor het huisvesten van dakloze mensen, om maaltijden te voorzien voor zij
die honger hebben, zoals heel wat kunstenaars of de vluchtelingen in het Noordstation.
Organisaties als Zinnema en Beursschouwburg tonen dat dit mogelijk is door respectievelijk voor
langere tijd hun sleutels te geven aan een jong kunstenaarscollectief of door middelen te
verstrekken aan daklozen en mensen in armoede.

Coup Des Arts eist dat KVS-directeur Michael De Cock de komende dagen het theatergebouw
openstelt voor het collectief. Deze eis is ook gericht aan andere directeuren van culturele
instellingen. Want het gaat uiteraard niet specifiek om de KVS of haar directie. Het collectief heeft
ervoor gekozen om de artistiek directeur van de KVS te benaderen omdat De Cock zich als anti-
racist profileert en wellicht zou openstaan voor onderhandelingen. Is hij echt bereid om racisme
actief tegen te gaan en een voorbeeld te stellen aan andere witte mannen die aan de macht zijn?
Is hij bereid zijn positie op te geven en het leiderschap, de ruimte en de macht over te dragen aan
kunstenaars & visionairen zoals de Belgo-Congolese Pitcho Womba Konga of de Zuid-Afrikaanse
Belgische Moya Michael?

Deze actie richt zich dus niet tot de KVS an sich, maar gaat over de herverdeling van middelen, het
herdefiniëren van mogelijke ruimtes, het herbeleven van onze collectieve realiteit en toekomst. Het
collectief wil eerst en vooral op de deuren van cultuurhuizen kloppen – want dat is bekend terrein
voor de meeste leden van Coup Des Arts, maar ze verlangen naar solidariteit met andere
bewegingen en de ruimere samenleving.

De meeste grote instellingen zijn nog steeds doordrongen van koloniale bureaucratieën. Volgende
week komt Coup Des Arts misschien bij hen aankloppen… Maar natuurlijk zijn ze vrij om hun deur
zelf alvast open te zetten voor het collectief – zolang zij de beweging niet proberen te recupereren.

Onze Change.org petitie kan hier worden ondertekend:
https://www.change.org/coupdesartsdemands , en onze volledige lijst van eisen is
beschikbaar op de Coup des Arts Facebookpagina: https://www.facebook.com/coupdesarts .

Je leest onze artikels gratis omdat we geloven in vrije, kwalitatieve, inclusieve kunstkritiek. Als we dat willen blijven bieden in de toekomst, hebben we ook jouw steun nodig! Steun Etcetera.

opinie
Leestijd 3 — 6 minuten

Coup Des Arts