Wat was je eerste aanraking met de podiumkunsten?

In 2009 ging ik in première met mijn eerste voorstelling Unfold van kabinet k. Een voorstelling waar ik nog steeds vaak op reflecteer en dan ook graag aanhaal, omdat veel van mijn DNA als performer daar ontstond. Joke Laureyns en Kwint Manshoven wisten echt hoe met kinderen om te gaan als jonge professionelen. Zo hoor ik soms nog steeds hun guidance in mijn hoofd wanneer ik vandaag op het podium sta. Best uniek.

Van welke voorstelling heb je recent wakker gelegen?

Een paar tips van recente voorstellingen of artiesten om in de gaten te houden; Prémisse van Thi-Mai Nguyen, One Moves, the Other Doesn’t van Fyllenia Grigoriou / Amina Abouelghar / Roshanak Morrowatian / Habib Ben Tanfous, Heat Island van Chiara Bartl-Savi, Vier muren van Marios Bellas / Kika Ilegems / Anna Tierney.

Welke voorstelling zal je nooit vergeten?

It’s going to get worse and worse and worse, my friend van Voetvolk

Van wie heb je het meest geleerd?

Ik denk aan twee mensen.

Op vlak van dans zal dat antwoord altijd Lisbeth Gruwez zijn. Ik beschouw haar als een ware artiest en apprecieer haar intensiteit enorm. Ze inspireerde mij om mijn enorme passie, drang om te werken en mijn dans, waar ik zo van ben gaan houden, te gaan verfijnen. Ik mis de samenwerking dan ook heel hard.

Daarnaast heb je Arkadi Zaides. We werkten samen aan zijn voorstelling The Cloud. Het contrast tussen Lisbeth en zijn werk, werkwijze en persoonlijkheid is groot. Zijn motto is ‘towards documentary choreography’. Arkadi bouwt voorstellingen met de bril van een researcher en activist. The Cloud was bijvoorbeeld een onderzoek van meer dan 8 jaar, en een product van zijn doctoraat. Ik leerde van hem een nieuwe insteek van voorstellingen maken waar ik nog niet mee vertrouwd was. Hij ontwaakte in mij een kritische blik. Het is een samenwerking die me altijd zal bijblijven en waarvan ik het gevoel heb dat ik doorheen de jaren nog meer en meer van ga leren.

“Als ik eerlijk mag zijn vind ik veel van het werk vandaag vaak tamelijk veilig. Ook wanneer het zich als ‘radicaal’ of expressionistisch voordoet. Specifiek in theater en dans ga ik uit van het idee: ‘Art is not supposed to be a safe space’.”

‘The Cloud’, Arkadi Zaides © Laurent Philippe

Wat is het moeilijkste aan je job als artiest?

Meer dan met het artistieke werk zit ik op dit moment vooral in met het veld zelf. Als ik eerlijk mag zijn vind ik veel van het werk vandaag vaak tamelijk veilig. Ook wanneer het zich als ‘radicaal’ of expressionistisch voordoet. Specifiek in theater en dans ga ik uit van het idee: ‘Art is not supposed to be a safe space’ en vraag ik me af waarom er bijvoorbeeld tientallen (anti-)oorlog films en -nummers op een jaar uitkomen, maar dat we onszelf toch opleggen om op het podium altijd veel voorzichtiger en correcter te zijn? Er is naar mijn gevoel weinig ruimte voor een oprechte stem, een kritische mening of falen. We zijn geen politici, maar kunst kan wel een socio-politieke stem uitdragen. Dans en theater zijn een heel pure kunstvorm die opereren vanuit gevoel en belichaming. Die stem en dat lichaam is net waar een publiek voeling mee kan hebben. Doen we te weinig, vergeleken met andere kunstvormen? Door, ja, … te veilig te zijn?

Tegelijk ben ik ook trots dat we in ons veld rekening houden met gevoeligheden en ons genoeg vragen stellen voor we aan een werk beginnen. Dat we kritisch zijn. Misschien is dat net de kracht om op te focussen. Maar wat als we die vragen meer zouden durven stellen in het werk zelf? Opereren we te hard in een soort zelfgecreëerde bubbel, die eigenlijk weinig realiteit of oprechtheid reflecteert? Zij het in gevoelens, in maatschappelijke problematieken, pure entertainment, persoonlijke verhalen, etc.. Kunst speelt zo’n brede rol en heeft zoveel raakvlakken, ik wens enkel dat we ze allemaal mogen aanraken.

Over falen: ik vind dat er heel veel druk ligt op de jonge opkomende artiest, die het direct allemaal maar juist moet doen. In een land als België zijn er heel veel kansen maar het voelt soms ook als een soort beurtrol van opkomend talent ingewisseld door opkomend talent. Vaak zonder mensen lang genoeg tijd te kunnen steunen in ontwikkeling, voor het weer aan de volgende is. Missen we zo de kans op meer maturder werk?

In een gesprek met Alain Platel reflecteerde hij met mij over het verschil tussen vroeger en nu. Hij vertelde me dat hij blij is dat hij vandaag niet moet beginnen als maker. Hij beschreef hoe competitief het veld is in vergelijking met vroeger en toont medeleven voor mijn generatie. Ikzelf heb kunnen genieten van het privilege om als danser in België op te groeien en al van een jonge leeftijd in een voorstelling te kunnen stappen. Dat is een gevolg van het fantastisch werk dat hier gemaakt werd vanaf de jaren tachtig en negentig, dat België een wereld centrum maakte voor dans (met internationale dansers I might add). 

Dit en mijn autodidactische traject gaven me een grote voorsprong in mijn persoonlijke ontwikkeling op podium door ervaring. Maar dat is niet iedereen gegeven. Talenten van overal ter wereld komen naar hier en worstelen ermee dat ze na hun studies terug van nul moeten beginnen. Ik ben blij dit platform te kunnen gebruiken om dat toch eens te benoemen.

“Ik vind dat er heel veel druk ligt op de jonge opkomende artiest, die het direct allemaal maar juist moet doen. In een land als België zijn er heel veel kansen, maar het voelt soms ook als een soort beurtrol van ‘opkomend talent’ ingewisseld voor alweer een nieuw ‘opkomend talent’.”

Werk je beter in chaos of in orde?

Tot nu toe werkte ik als danser uiteraard vooral in de structuren die andere me boden. Maar wat voor mij dan die ideale werkmethode is, is nu mijn grote persoonlijke zoektocht. Vorig jaar deed ik mee aan WIPCOOP 2025 in Brussel van Mestizo Arts Platform, een soort showcase-festival waar artiesten begeleid en ondersteund worden in hun jong werk. Zo presenteerde ik daar afgelopen september in de KVS een korte work in progress van een eerste solo met werktitels als ‘bodies of conflict and avoidance’ en ‘bodies in transit’.

Een van mijn focuspunten was om de eerste stappen zetten in het zoeken naar welke werkmethodes mij het best liggen wanneer ik zelf het kader maak. Ik werk dat work in progress nu uit tot een volwaardige avondvoorstelling die in december 2026 in première zal gaan.

Hoe ben jij om mee te werken?

Ik geef heel veel om het werk waar ik in sta… Ik geef heel veel om de kracht en betekenis van beweging. En ben dan ook een zeer emotioneel gevoelige en expressieve performer. Mijn gemoedstoestand op podium is zeer leesbaar. Misschien soms nog te onvoorspelbaar. Dat reflecteert zich wel eens in een creatieproces. En het maakt dat ik soms blokkeer.

Zo moet ik misschien nog meer leren in een samenwerking dingen uit handen te geven en perfectionisme te temperen. Maar ik ben wel zelfbewust. Je raakt waar je geraakt, en dat is eigenlijk al veel.

Tegelijk vind ik deze intensiteit ook mijn sterkte. Het bewijst me dat ik geef om wat ik doe. In elk creatief proces, net zoals in het leven daarbuiten, gaat het ook maar over of je in die situatie, op dat moment, tegenover de juiste mensen staat. Zo werk ik bijvoorbeeld al een viertal jaar samen met geluidskunstenaar Rint Mennes, die ik zowel een van mijn beste vrienden als collega’s mag noemen. Ik word alleen maar enthousiast nu ik in mijn overgang van speler naar maker meer en meer zelf de mensen met wie ik samenwerk zal kunnen kiezen. Zo zal ik meer rust vinden dan wanneer ik in het werk van anderen sta. Dat is goed, want ik wens nog veel te leren.

Heb je een dagelijkse praktijk?

Ik wandel elke dag. Al meer dan zeven jaar leef ik samen met mijn hond Idris. Elk jaar apprecieer ik haar en die wandelingen dan ook meer en meer. Een moment van reflectie, waaruit ook het concept van de voorstelling As we are passing die ik zal maken ontstond.

‘Hear the Silence’, Zoë Demoustier © Kurt van der Elst

Met wie zou je graag eens samenwerken?

Ik heb tijd getwijfeld of ik geen auditie wou doen voor de herneming van What The Body Doesn’t Remember van Ultima Vez. Ik deed ook een rampzalige auditie voor de herneming van Le Salon van Peeping Tom waar ik halverwege wegglipte.

Aha! Wie wil nu niet eens een voorstelling dansen van Pina Bausch? Maar dat zijn eigenlijk allemaal werken die al bestaan hebben, gebouwd met lichamen die al gesproken hebben. En waar ik ook gewoon graag van geniet als toeschouwer.

Dimitris Papaioannou is zo wel iemand die nog steeds fantastisch werk maakt. Ik hoor ook dat ondanks hij uiterst ‘demanding’ zou zijn, hij de dansers echt laat studeren en referenties mee geeft om op te broeden. Zoals ik al vertelde wil ik nog heel veel leren. En dat klinkt voor mij dan zeer zeer interessant. Maar al die compagnie-werken worden enkel groter en groter en spectaculairder en spectaculairder. Ik weet nog niet helemaal wat ik daar eigenlijk van vind.

Over leren gesproken: Alain Platel zou fantastisch zijn geweest. Maar hij is dan net één van die mooie voorbeelden van iemand die op een bepaald moment een stap opzij zette om ruimte te laten aan een volgende generatie. Een gebaar waar ik enorm naar opkijk. Ik denk vooral veel aan mijn collega’s waar ik hoop in de toekomst mee samen te werken in een nieuwe context. Zo deel ik bijvoorbeeld in Hear the Silence het podium met Roshanak Morrowatian, iemand waar ik ontzettend graag eens een duet mee zou maken.

“Waar ik vroeger misschien meer weerstand voelde, ben ik recensies en de interactie met het publiek zeer hard gaan appreciëren. Je krijgt iets terug waar je verder mee kan. Geen enkel werk bestaat alleen.”

Kunnen recensies je iets schelen?

Waar ik vroeger misschien meer weerstand voelde, ben ik recensies en de interactie met het publiek zeer hard gaan appreciëren. Je krijgt iets terug waar je verder mee kan. Het is een wisselwerking tussen observeren en doen. Geen enkel werk bestaat alleen. Zelfs geen solo, ook dan zitten er mensen tegenover je met hun eigen stem. Ik vind het niet meer dan mooi om daarnaar te kunnen luisteren, zowel in het positieve als het negatieve. Al zullen we wel zien hoe ik me voel wanneer ik mijn eigen werk ga maken.

Als je opnieuw zou kunnen beginnen, welk beroep zou je kiezen?

Een leven opnieuw beginnen, daar denk ik niet veel aan. Maar in mijn leven opnieuw beginnen wel. En dat vind ik altijd een rustgevend vooruitzicht. Zo heb ik bijvoorbeeld grootouders die op hun vijftigste een rusthuis oprichtten. Een aangetrouwde nonkel die rond dezelfde leeftijd pas aan zijn carrière als schrijver begon. Een Charles Bukowski die tot zijn negenenveertigste nog werkte in een postkantoor.

Ik apprecieer ook enorm de mensen die hun craft een leven lang doorzetten. Maar zelf word ik vooral enthousiast van het idee om nog drie carrières te hebben. En misschien ook rust vinden in iets durven afsluiten. Soit, dat zeg ik nu. Zo wil ik met mijn liefde voor tekenen en verhalen vertellen heel graag graphic novels maken. Muziek uitbrengen. Iets substantieels doen voor een ngo of humanitaire werkers. Of op mijn oude dag een kleine speciaalzaak openen zoals een gitaar- of tekenwinkel.