Etcetera Magazine. Tijdschrift voor podiumkunsten.

Reviews

© Filipe Ferreira
Pieter T’Jonck

Helder ambigu

 

‘Bacantes’ van Marlene Monteiro Freitas, een productie van P.OR.K Lisboa, is een van die zeldzame voorstellingen waarover je je het hoofd blijft breken. 

© Danny Willems
Jan Dertaelen

Hoe kwantumfysica de wereld kan redden

 

Pieter De Buysser koos het Planetarium van Brussel als het vertrekpunt voor een fenomenale reis. Na een tussenstop in de Zuid-Chinese Zee, leidt hij zijn publiek zowel naar de verste uithoeken van het universum, als naar het diepste middelpunt van de atoomkern. Het is een duizelingwekkende trip die niet ophoudt te fascineren. 

© Phile Deprez
Mia Vaerman

Ongecompliceerd hoopvol: kan dat nog?

 

De vrolijkheid primeert in de eerste theaterproductie die Myriam Van Imschoot en Willem de Wolf samen maakten, maar tussendoor klinken behoorlijk sombere tonen. 'Dissonantie' noemen ze dat in de muziek: een samenklank die wringt. De makers namen dat concept als uitgangspunt voor de voorstelling. 

© Thomas Aurin
Paul Willemsen

Pfusch betekent zoveel als prutswerk of gebroddel. Er gaan stemmen op die beweren dat Herbert Fritsch met deze titelkeuze een sneer geeft naar de lokale politici die Chris Dercon aangesteld hebben als nieuwe intendant van de Volksbühne. Van enig chargeren geeft de voorstelling evenwel geen blijk. Broddelwerk verwijst hier vooral naar de eigen aanpak en methode. Paul Willemsen over het afscheidssaluut van de Duitse cultregisseur. 

© Danny Willems
Pieter T'Jonck

Mockumentary of a contemporary saviour begint als een overrompelend audiovisueel spektakel: lichtflitsen vanuit een schijf die boven het podium zweeft, luide zuchten die aanzwellen tot een Babylonisch koor van stemmen die de zaal overspoelen via een gesofisticeerd geluidssysteem. Pieter T'Jonck leest het nieuwe stuk van Vandekeybus als een beeldessay, of als een sterke groepsimprovisatie.

© Tom Callemin
Caroline Maciel de França

Toen werd theater kwantummechanica

In hun derde en jongste werk voor theater proberen Robbert&Frank te antwoorden op de gigantische vraag die ze zelf in de titel stellen: Don’t We Deserve Grand Human Projects That Give Us.

© De Polen
Kristof van Baarle

The act of dying: de slachtpartijen in Kill Bill-style hebben we zeker gezien, maar gaat deze voorstelling wel degelijk over sterven?

© Fred Debrock
Vincent Focquet

Tijdens het schilderen van Les Nymphéas moet Monet urenlang met kinderlijke verwondering naar zijn vijver in Giverny hebben gekeken. Met eenzelfde verwondering heeft Atelier Bildraum een geheel eigen universum gecreëerd op de klanken van Thomas Smetryns. Ook ik word gegrepen door een gevoel van fascinatie tijdens het kijken naar In between violet and green.

© Guido Mencari
Christophe Van Gerrewey

Democracy in America presenteert de evolutie van het politieke systeem in de VS als exemplarisch voor de manier waarop de westerse wereld geprobeerd heeft om de verhoudingen tussen individu en maatschappij in goede banen te leiden. Slaagt de verlichtingskritiek van Castellucci erin accuraat te reageren op de politieke ontwikkelingen van de laatste jaren? 

Evelyne Coussens

Ik weet niet of horses virtuoze dans is, ik weet zelfs niet goed wat in danskringen geldt als ‘virtuoos’, ik ben geen danskenner. Ik lees dans in eerste instantie als een theaterkijker: op zoek naar drama, niet naar cadans, een beetje zoals ik bij een vioolconcerto spontaan de de melodie volg en niet het ritme. Dit om maar te zeggen dat de voorstellingen van kabinet k (choreografen Joke Laureyns en Kwint Manshoven) voor mij verhalend werken; dat ik er vooral geuren, kleuren en sferen bij ervaar, herinneringen ook. En niet, zoals bijvoorbeeld bij het werk van Anne Teresa De Keersmaeker, de beroezing van geritmeerde abstractie.

Annelies Deweerdt

Jassen, schoenen en sokken uit. We worden gewapend met een plastieken jas en een zaklamp, en krijgen een kaartje in de hand gestopt met een aantal richtlijnen. Vanuit de voorbereidende overgangsruimte treden we vervolgens een kleine begraafplaats binnen. Tien graven, voor elk van ons één. 

Jan Dertaelen

Wat is taal? Hoe ontstaat taal? Wat is de relatie tussen taal en werkelijkheid, en wat bestaat er vóór de taal? Hoe betrouwbaar is de taal als instrument om vat te krijgen op de wereld? In Fünf leichte tanzspiele, de nieuwe voorstelling van collectief L’hommmm, worden vraagtekens geplaatst bij een van onze meest fundamentele eigenschappen: het gebruik van taal.

© Bart Grietens
Vincent Focquet

“Same time tomorrow? Yes, same time.” Het einde van Raphaël belooft een eindeloze herhaling. Wat er zich de volgende dag op hetzelfde tijdstip opnieuw zal afspelen is een spel van gebruiken en gebruikt worden. Raphaël is een pure, soms grappige, maar vooral fascinerende dans van het actieve met het passieve.

Another One, © Maxim Storms & Lobke Leirens
Evelyne Coussens

‘If you break my heart, I’ll break yours too.’ Twee personages, voor eeuwig opgesloten in tijdloosheid, in gezelschap van elkaars liefdevolle haat. Another one van Maxim Storms en Lobke Leirens is een voorstelling om van te huiveren.

Simon Knaeps

In de nieuwe voorstelling van Zonzo Compagnie 3ACH! wordt het huis van Bach bezet door kinderen. Twee violisten geven er een rondleiding en dompelen het publiek onder in een muzikaal én visueel bad. Samen met het publiek dwalen ze rond in het imposante oeuvre van Johann Sebastian Bach.

© Emilie Jacomet
Johanna Cockx

Johanna Cockx ziet Sketches on Scarlatti als een leven in hoofdstukken: plaatsen waar je toekomt en weer weggaat, wegen die samenkomen en weer scheiden; nu eens unisono, dan weer polyfoon. 

© Kurt Van der Elst
Pieter T'Jonck

Over wat gaat de nieuwe voorstelling van Benjamin Verdonck en Willy Thomas nu eigenlijk? Misschien gaat Wat ik graag zou zijn als ik niet was wat ik ben over de onzekere greep die kunstenaars hebben op de werkelijkheid. 

© Carly Wijs
Carolina Maciel de França

 

Show confronteert ons met ons talent om iets eenvoudigs onnodig ingewikkeld te maken. Een nieuwe voorstelling van Carly Wijs over de magie van kwetsbaarheid. 

Mia Vaerman

In Capsaicin, de nieuwste voorstelling van Globe Aroma en regisseur Michiel Soete, zoekt een groep asielzoekers verwoed een nieuw beginpunt. In hun speurtocht naar geluk zijn ze op elkaar aangewezen.

De Brusselse organisatie Globe Aroma zet sinds 2010 participatieve kunstprojecten op met vluchtelingen, nieuwkomers-kunstenaars en buurtbewoners. De deelnemers werken steeds samen aan een artistieke productie onder leiding van een professioneel kunstenaar in residentie. 

Jasper Delbecke

We moeten al teruggaan tot 2013 voor de laatste voorstelling van filosoof, bioloog en theatermaker Thomas Ryckewaert. Genesis was een drieluik geïnspireerd op het scheppingsverhaal waarin de zoekende mens ronddoolde op een post-apocalyptische planeet. Ruim drie jaar na datum duikt Ryckewaert terug op met Golem, een associatieve voorstelling die de vele facetten van het creëren in kaart tracht te brengen: de wilde dromen, de frustraties, de torenhoge ambities, de eenzaamheid en de waanzin die dreigt toe te slaan. 

Evelyne Coussens

Deze recensie is een experiment. Als aanvulling op het artikel rond de inclusie van de sociaal-artistieke sector in het reguliere kunstenveld – en wat dat betekent voor onze blik op de kunsten – wil ik proberen om twee keer een andere bril op te zetten bij het schrijven over Addio Amore, de jongste productie van het Antwerpse sociaal-artistieke gezelschap Tutti Fratelli.

Jeroen Peeters

Bij het betreden van de zaal heten enkele medewerkers de toeschouwers welkom in drie talen. “De hele ruimte is toegankelijk, van de top van de tribune tot achteraan de buhne. Er is geen ideale kijkpositie, dus neem gerust de gelegenheid om rond te lopen en verschillende plekken uit te proberen. Geniet ervan.” In het programmablaadje zegt Heike Langsdorf nog een en ander over die uitnodiging aan de toeschouwers om zelf te kiezen waar ze naar willen kijken. Ze vergelijkt het met de publieke ruimte, “een omgeving waarin ontmoetingen kunnen plaatsvinden tussen soms heel verschillende soorten mensen.”

Jasper Delbecke

Al negen jaar gaat Bruno Vanden Broecke de baan op met Missie (David Van Reybrouck, Raven Ruëll & Bruno Vanden Broecke / KVS) waarin hij gestalte geeft aan missionaris Grégoire Vanneste. Het is een beklijvende monoloog waarin de Witte Pater terugkijkt op zijn leven en werk in ‘de Congo’. Met Para (2016) levert datzelfde trio nu een voorstelling af die de tanden zet in een vergeten hoofdstuk van de Belgische geschiedenis: de grootschalige militaire vredesmissie in Somalië in 1992-93. 

Pieter T'Jonck

Vive l’ Armée van Superamas begint zoals je dat verwacht van een Superamas-voorstelling: mooie vrouwen die over het podium paraderen tijdens een of ander ‘event’, dat overduidelijk enkel dient om de media beelden te leveren van een vrolijk en opwindend leventje vol volkomen voorspelbare ‘verrassingen’. De fantasie van een geslaagd publiek leven aan gene zijde van de realiteit. Vrouwen als exponent van dat onwaarschijnlijke, onzinnige, maar net daarom zo verleidelijke fantasma. Als je het kan filmen moet zo’n gewichtsloos leven ook ergens echt bestaan, niet? Dus valt het ook na te streven en te bereiken. 

Johanna Cockx

Bâtard is een festival waar beginnende makers en denkers een vrijplaats vinden voor hun jongste ideeën en creaties op het vlak van theater, film, dans en performance. Néstor García Díaz en Bryana Fritz sluiten de laatste avond van het festival af met een double bill. Wat deze twee jonge makers met elkaar verbindt, is hun opleiding aan de hedendaagse dansschool P.A.R.T.S., waar ze in respectievelijk 2012 en 2014 afstudeerden. Bovendien delen ze vanavond allebei het podium met een laptop. Hun performances opereren op het spanningsveld tussen mens en digitale media.

Mia Vaerman

Zelden zoveel reactie gehoord op een voorstelling: bij de try-out, na de première, en zelfs de week erna midden op straat. Leave a comment van het Brusselse theatergezelschap Tristero bestaat uit live vertolkte Youtube-commentaren op de film La Haine van Mathieu Kassovitz uit 1995. Sommige toeschouwers vonden de conceptuele eenvoud van de uitvoering schitterend, anderen bleven op hun honger bij zoveel minimalisme.

Kristof van Baarle

“Cuckoo” staat in de gelijknamige voorstelling van de Zuid-Koreaanse theatermaker Jaha Koo niet voor de vogelsoort, maar wel voor een Zuid-Koreaans merk dat bekend is om zijn rijstkokers. Een kwartet van deze huishoudtoestellen, omnipresent in Japanse en Zuid-Koreaanse keukens, speelt de hoofdrol.

Carolina Maciel de França

De stoelen vliegen in het rond in Café Müller. Het is een van de bekendste scènes van Pina Bausch’ gelijknamige choreografie uit 1978. Drie jaar na de heropvoering van deze succesvoorstelling van Tanztheater Wuppertal in de Antwerpse kunsttempel deSingel, toont het Nederlandse theatercollectief De Warme Winkel er nog eens het integrale stuk.

Johanna Cockx

'Vereenzaamde man pas acht maanden na overlijden gevonden' luidt een krantenkop op 19 oktober in De Standaard. Diezelfde avond zit ik in Florian Fischers NTGent-debuut Kroniek of een man ligt dood in zijn appartement sinds 28 maanden. De actualiteit lijkt de fictie te hebben ingehaald. Ze zijn talrijker dan we denken: overledenen die maanden in vergetelheid verwijlen. Hun rekeningen worden doorbetaald, hun post geleverd, hun sociale mediaprofielen leven voort. De jonge Duitse regisseur Fischer neemt dit thema onder handen samen met twee vaste acteurs uit het NTGent-ensemble, Bert Luppes en Oscar Van Rompay, en danseres-choreografe Charlotte Vanden Eynde. 

Pieter T'Jonck

Een stuk dat Operville heet, dat moet wel over opera gaan. Maar de ‘Wild West’ klinkt er ook in na. Het lijkt op een toponiem als ‘Nuggetville’, zo’n inderhaast tijdens de goldrush opgetrokken stadje, dat al lang tot een spookstad vervallen is. Een plek waar alleen toeristen nog komen, een plek van verwarde en vooral vervlogen dromen. Op die ene zonderling na die nog steeds hoopt en gelooft dat hij er een goudader zal aanboren. De gelijknamige voorstelling van Ivo Dimchev is zo’n plek. Alles is er nog, maar het spookt er. 

Jasper Delbecke

Tijdens Love at First Sight, het kersverse theaterfestival dat midden september door een tijdelijke alliantie van de Arenberg, DE Studio, d e t h e a t e r m a k e r, Monty, Toneelhuis, Troubleyn / Jan Fabre en Zuidpool in de stijgers werd gezet, lieten KASK-alumni Simon De Winne, Timeau De Keyser en Hans Mortelmans van Tibaldus hun Yvonne, Prinses van Bourgondië op de wereld los. 

Lieze Roels

Hannah De Meyer studeerde in 2015 af als performer aan de Toneelacademie van Maastricht, en zat sindsdien niet stil. Nadat ze met haar geprezen afstudeerproject Solace de ARTES-Jong Theaterschrijfprijs in de wacht sleepte, creëerde ze in samenwerking met Frascati en Jesse Vandamme ÜBERDRAMATIK, een kwetsbare ode aan de leegte die ons overvalt, wanneer de dood plots het leven infiltreertOf ook wel: “een multidisciplinaire soiree van de slapeloosheid.” Eenzelfde aandacht voor verlies ontvouwt zich in haar voorstelling Vast glowing empty page, zij het in een volledig ander jasje. Ditmaal geen ritualistische performance, maar een intiem en gestileerd familiedrama – verbeeld door Luca Szymkowiak en Daan Couzijn. 

Carolina Maciel de França

Geef me je telefoon en ik zeg je wie je bent. Je zult je geloof afvallen en je land in de steek laten. Je zult je buur wantrouwen en je huwelijk almaar uitstellen. En in je nabije toekomst zie ik... gewoon veel ‘ik’ eigenlijk. Het statement is niet van mij maar van Ross Douthat, schrijver en blogger bij de New York Times. Hij denkt dat we allemaal lid zijn of worden van de (Facebook)groep van het individualisme en fantaseert daar veel jointjes en selfies bij. De quote kwam eerder voorbij in de teaser die choreograaf Jan Martens voor zijn voorstelling Ode to the attempt gebruikt. Het volledige artikel van Douthat gaat over een theorie van Robert Nisbet, die in Quest for Community beweert dat hoe individualistischer de maatschappij wordt, hoe meer mensen zich op andere manieren proberen aan een groter geheel te verbinden. Waar Nisbet het fenomeen linkte aan de opmars van nationalisme, communisme en facisme, hebben we nu ook nog het internet om rekening mee te houden, zegt Douhat. Hét platform waar je altijd gelijkgezinden vindt.

Sébastien Hendrickx

‘Breathe, just breathe. And imagine something new.’ After sitting for a gruelling 24 hours you at last hear the closing words of Mount Olympus. A quarter of an hour earlier the audience in the Bourla Theatre in Antwerp had stood up en masse already to cheer on Jan Fabre’s ‘warriors of beauty’ who, covered in colourful layers of paint and glitter, were rhythmically shaking their backsides up and down in the direction of the audience. It’s called twerking. This dance move became world famous thanks to superstar Miley Cyrus who, in the world of mainstream pop culture, enjoys the dubious status of having pushed back even further the limits of the pornification of the human body. What does Fabre himself actually understand by ‘something new’? The aura of a heroic social resistance hangs around his ubiquitously hyped, superlative-laden ‘masterpiece’, while the performance merely reproduces the dominant ideology of our time in a heightened form. 

Pieter T'Jonck

Naar aanleiding van het Jeroen Bosch-jaar zette LOD Muziektheater een opera over zijn werk op het getouw. De Portugese componist Vasco Mendonça schreef de muziek waarvoor Dimitri Verhulst het libretto leverde. De regie is in handen van Kris Verdonck. Uitgangspunt: een vakantieresort op Lampedusa als hedendaagse vorm voor de helse, surrealistische wereld van Bosch’ schilderijen. Op papier klinkt het als een intrigerende combinatie, maar op het podium pakt de saus niet.

Sébastien Hendrickx

Johan Simons ligt al even onder vuur, niet zozeer als regisseur maar als artistiek leider. In de State of the Union die criticus Wouter Hillaert enkele weken geleden uitsprak bij de opening van Het Theaterfestival, nam hij ’s mans schijnbaar astronomische loon en expansiedrift nog op de korrel. Simons combineert het artistiek leiderschap van NTGent en de Ruhrtriennale. In 2018 ruilt hij die toppositie bij het internationale festival voor het intendantschap van het Schauspielhaus Bochum. Zijn rol bij het grote fusieproject Theater Rotterdam werd door het opflakkerende protest een stuk kleiner dan gepland. En maar goed ook, teveel macht en middelen concentreren bij één speler blijkt zelden een gezonde zaak. Tussen neus en lippen door bazelt de verdediging nog iets over ‘peanuts’ en ‘monkeys’… Het meritocratische argument staat of valt natuurlijk met de kwaliteit van Simons’ artistieke werk. Is het nog zo goed als de aficionados beweren? 

Carl Lavery

Set in the leafy grounds of Holmwood House in Glasgow’s Southside, Simon Starling and Graham Eatough’s performance At Twilight: A play for two actors, three musicians, one dancer, eight masks (and a donkey costume) was a successful example of the Common Guild Gallery’s commitment to putting visual art and theatre into innovative dialogue. The performance, which combined dance, music and drama, was striking for its structure, for the way in which W.B. Yeats’ Noh-inspired, symbolist play At The Hawk’s Well was placed within the framework of an artist’s talk or public lecture.

Pieter T'Jonck

Alceste, een opera van Christoph Willibald Gluck in een regie van Johan Simons en onder de muzikale leiding van René Jacobs, mocht de Ruhrtriënnale van dit jaar (de tweede onder leiding van Simons) openen. Muzikaal was de voorstelling een schot in de roos, maar dramaturgisch leverde de inzet van indrukwekkende middelen teleurstellend weinig op. Misschien loont het gewoon niet om opera’s als deze te ensceneren zoals een grand opéra uit de 19e eeuw. Een concertante uitvoering zou minstens zo beklijvend kunnen zijn. 

AMBUSH
Daan Nicolay

Bij het binnenkomen van de zaal begroet R’m Aharoni het publiek vriendelijk. Hij staat alleen in een leeg speelvlak – op een camera en een stoel na – en legt kort uit wat hij van plan is te doen deze avond. Hij wil het publiek vier redevoeringen over macht presenteren. Elke redevoering werd oorspronkelijk uitgesproken tussen 1863 en 2012, door verschillende politieke activisten. Achter Aharoni is een citaat geprojecteerd over het spreken als laatste betekenisvolle handeling die voor de verdrukten overblijft. Het is een oproep om je stem te laten horen.

Eline Van de Voorde

Tamar Blom en Francesca Lazzeri brengen op Theater aan Zee When everything is human, the human is an entirely different thing, een onderzoek naar de vraag of een mens kan samensmelten met zijn omgeving. Ze beschrijven het zelf als “een gevoel van eenwording met het universum”, waarin ze afstand nemen van hun eigen identiteit om op te gaan in een groter geheel. Deze performance toont een kruising tussen beeldende kunst en theater, waarbij een fysieke uitdaging niet wordt geschuwd.

Jan Dertaelen

Tussen de muren van het lege, witglanzende zwembad klinkt een schuchtere stem. 'Gaat het?' En dan, vertwijfeld: 'Hoe gaat het?' Ze staat daar alleen, in het zwart gehuld, klein en kwetsbaar te midden van het blinkende wit van het leeggelopen bassin: Dounia Mahammed, dit jaar afgestudeerd aan KASK met haar voorstelling Salut Copain. Ze nodigt ons uit tot haar wonderlijke universum en trekt ons een wereld binnen van ongerijmdheden, van verwarde ontmoetingen, absurde situaties en onbegrijpelijk gedrag. Een wereld die niet spoort, die ons in al zijn facetten verbaast, en waarvan langzaam duidelijk wordt dat het de onze is.

Evelyne Coussens

Ik word altijd een beetje wantrouwig wanneer een voorstelling zichzelf een ‘oefening’ noemt – het klinkt als een voorafname op een mislukking, en zeg niet dat de makers ons niet hebben verwittigd. In het geval van OER, van de Vlaams-Nederlandse ‘collectie’ theatermakers BOG, mislukt de oefening inderdaad grandioos, maar dan bedoel ik op grandioze wijze, want de mislukking van de poging om niet te denken – dat is de inzet – leidt tot een bloedmooie en uiterst reflectieve voorstelling. 

Eline Van de Voorde

Over een nieuwe voorstelling geeft Studio Orka op voorhand nooit veel prijs. Dit Gentse locatietheatergezelschap houdt ervan om het mysterie van het theater te bewaren. Een tactiek die haar dienst al meermaals heeft bewezen. Dit betekent echter niet dat we zonder verwachtingen naar hun voorstellingen gaan kijken. Integendeel, Orka’s reputatie gaat hen voor. We kijken uit naar goed verborgen technische hoogstandjes, speelse vertellers, humor en melancholie die oud en jong verwonderen en ontroeren.

Evelyne Coussens

Moeten we het hebben over het feit dat Fikry El Azzouzi een Belgische schrijver is van Marokkaanse origine? Moeten we het hebben over het feit dat Sara De Roo een blanke actrice is bij een gevestigd Vlaams theatergezelschap? Moeten we in een recensie over de monoloog Alleen de artistieke analyse maken van het kunstwerk, of ook de sociaal-morele evaluatie van een samenwerking die blijkbaar (door het expliciet benadrukken van het culturele ‘verschil’) in de media wordt ervaren als ‘bijzonder’? De vragen zo provocatief stellen is ze natuurlijk beantwoorden. In de context van een kunstkritisch artikel vind ik de afkomst van de makers relevant noch interessant. Hopla, dat hebben we dan – weliswaar met een mooie praeteritio – ook alweer gehad. 

Klaas Tindemans

Onder de lijst van personages van Krankheit der Jugend staat in de heruitgave uit 1947 een opmerkelijke aanwijzing: “Die Mädchen durchwegs sehr jung, die Männer etwas älter”. (De meisjes gemiddeld zeer jong, de mannen iets ouder.) De opmerking suggereert subtiel een seksueel machtsevenwicht, of juist een gebrek hieraan. Feitelijk zijn deze leeftijdsverschillen in het stuk van de Oostenrijkse schrijver Ferdinand Bruckner immers bijkomstig, hij portretteert studenten geneeskunde, van wie sommigen bijna afgestudeerd zijn. In ieder geval gaat het in de dramatische handeling om de schijnbare zuiverheid van de seksuele aantrekkingskracht, die enkel bij de jeugd zou spelen. Het enige iets oudere personage, Alt, is seksueel neutraal, of minstens onaangenaam dubbelzinnig, en hij speelt amper een rol in het machtsspel dat Bruckner beschrijft. Bij een enscenering van Zieke Jeugd kan de vraag dus zijn hoe deze (valse) schijn van onschuld zijn glans verliest en ontaardt in een onverwachte maar, achteraf bekeken, onvermijdelijke doodsdrift. Het zou Bruckners vraag kunnen zijn, en die blijft ook vandaag relevant. 

Frank Keizer

Op de rij achter mij noemde iemand de voorstelling na afloop heel herkenbaar. Opvallend voor een stuk dat zo met rollen en identiteiten speelt. Niet dat ik vies ben van herkenning overigens: het kan enorm bekrachtigend zijn. Maar vaak wordt een kunstwerk pas echt interessant als je jezelf juist niet meer terugziet in wat op de scène gebeurt. Daardoor ontstaat ruimte voor een ander beeld van jezelf, misschien zelfs van een ander leven. Naar de voorstelling Privacy van Wunderbaum en De Warme Winkel kun je op beide manieren kijken.

Filip Tielens

De Bijlmer, het is één van de meest beruchte wijken van Nederland. Gelegen in het Zuid-Oosten van Amsterdam, helemaal aan de rand van de stad, aan de eindhalte van de metro. Veel “blanke” Nederlanders passeren er enkel wanneer ze naar een match van Ajax gaan of een concert in de Heineken Music Hall meepikken. De Bijlmer werd 50 jaar geleden rond tekentafels bedacht en in één keer neergepoot, volgens de modernistische overtuiging dat zo’n totaalconcept dé toekomst was waar iedereen zou willen wonen. 

Mia Vaerman

Benny Claessens brengt voor zijn tweede creatie bij NTGent vijf essentiële levensfases op scène. Learning how to walk, learning how to talk, learning how to touch, learning how to be alone, learning how to die: allemaal existentiële kwesties. Goed voor theater. Maar met de laatste twee stappen van het groeiproces is de regisseur zelf nog niet klaar, lijkt het. 

Evelyne Coussens

Wat is een regisseur, wat maakt iemand tot een goede regisseur, een grootse regisseur? Of zelfs: een kunstenaar? Moeilijke vragen die om de zoveel tijd opnieuw oppoppen, meestal in deeldiscussies rond termen als ambacht of noodzaak, die op hun beurt vaak voorgesteld worden als twee elkaar uitsluitende begrippen – alsof teveel ambacht de noodzaak zou doden, en een brandende drive zich niet zou laten vertalen in een wellmade play. Op een gegeven moment stelt zich ook altijd weer hetzelfde epistemologische probleem: hoe ziet noodzaak eruit? Over ambacht zijn critici het meestal sneller eens, maar waaraan herken je noodzaak, hoe kan bewezen worden dat die er is, of niet is, zonder in het hoofd en het hart van de regisseur te kruipen? En hoe arrogant is het om als criticus daarover iets te willen zeggen?

Jan Dertaelen

Slechts heel af en toe slaagt een voorstelling erin je het gevoel te geven dat je een zeldzaam voorrecht geniet, dat je als toeschouwer bent uitverkoren om deel te nemen aan een oeroud, geheim ritueel. Je wordt toegelaten tot landschappen die anders verborgen blijven. Er is een stem die je rechtstreeks aanspreekt, er zijn ogen die vanaf de scène naar je terugkijken, die tot diep in je ziel turen. Wat er dan ontstaat: een openbloeiende verwondering omwille van de weelde van dit leven, de uniciteit van ieder individu, en de rijkdom van de geest. Zo’n voorstelling is Fever Room van de Thaïse regisseur Apichatpong Weerasethakul.

Johan Thielemans

Met zijn bewerking van John Osbornes The Entertainer uit 1957 krijgt muziek opnieuw een belangrijke plek in het werk van Christoph Marthaler. Het is niet het enige element dat de voorstelling representatief maakt voor het oeuvre van de regisseur van de tristesse. Johan Thielemans benoemt enkele artistieke principes die al van bij het prille begin de signatuur bepalen van de ‘lachende pessimist’. 

Mia Vaerman

In zijn nieuwste groepsvoorstelling Inaudible neemt Thomas Hauert het op tegen de gedoodverfde klanken van Amerikaans componist Gershwin, en voor zijn minder gekende complexe stijl- en ritmeschakeringen. Meteen een aanzet voor de dansers van ZOO om zelf choreografische genres te remixen. Met virtuositeit en humor. 

Lieve Dierckx

Na Fruits of Labor, de nieuwste creatie van Miet Warlop, kom ik met een dubbel gevoel buiten. Aan het eindbeeld van de voorstelling ligt dat niet. Dan stijgt uit de licht krankzinnige chaos van het spekgladde podium een werveling op van ritueel wentelende sculpturen en instrumenten. Drie performers zingen elk roerloos op hun eigen elektrisch aangedreven draaischijf, het soort dat je gebruikt om vormen uit gips en klei te draaien. Rond een hoge pin op een andere schijf wond net voordien één van de performers een eindeloos lang lint, tot een vrouwelijk silhouet verschijnt. Tussen hen in tollen rond hun eigen as de slaginstrumenten die voordien in gecontroleerde orde opgesteld stonden. Daartussen leidt een grote witte bal een eigen leven. Objecten als personages, personages die objecten worden - Warlop pur sang dus. Maar als je aandachtig luistert, blijken de haast zoemende stemmen van de performers in de slotsong steeds dezelfde woorden te herhalen: “Is this my world where I belong?” Net dat vraag ik me af na de voorstelling: in hoeverre behoort deze voorstelling toe aan zichzelf? 

Evelyne Coussens

Theater Artemis en De Warme Winkel maakten met De Meest Zwaarmoedige Voorstelling Ooit (waarvan het hele publiek moet huilen) een voorstelling over de fictie van het lijden – en over hoe echt die fictie kan zijn. Daarmee vatten regisseur Jetse Batelaan en de ploeg op een hilarische maar ‘serieuze’ manier het wezen van de meest onbegrijpelijke variant onder de mensen: de puber.

Marijn Lems

´Hee, ik heb hier bereik!´ De man die naast de grafkist zijn telefoon omhooghoudt is zo verbaasd dat hij het decorum dat bij een begrafenis gepast zou zijn even laat varen. Hij staat dan ook middenin de Verboden Zone, het gebied rondom Pripyat dat in 1986 na de Tsjernobylramp volledig geëvacueerd werd. Er wonen nog maar twee mensen in het dorpje Zvizdal: Pétro en Nadia, een bejaard echtpaar dat koppig weigerde om hun geboorteplaats te verlaten. Gefascineerd door hun verhaal volgde BERLIN hen over een periode van vijf jaar.

Pieter T'Jonck

‘A possibility of an abstraction’ , een voorstelling van de Nederlandse scenografe en kunstenares Germaine Kruip op het Kunstenfestivaldesarts 2016 kent een voorloper of dubbelganger. In 2015 toonde Germaine Kruip tijdens Performatik 2015 in Bozar al ‘A possibility of an abstraction – a square dance’. Toch is er op het eerste gezicht echter geen raakpunt tussen beide werken.  Biedt dat een invalshoek om de inzet van het laatste werk beter te begrijpen? 

Bauke Lievens

Laat ons wel wezen. Milo Rau wordt niet voor niets de meest spannende Europese regisseur van het moment genoemd. Onder de naam IIPM (International Institute of Political Murder) behandelde de Zwitserse theatermaker reeds de genocide in Congo (Hate Radio, 2014), het proces van Ceaucescu (The Last Days of the Ceaucescus, 2010), de oorlog in Syrië en het failliet van het oude Europa (The Civil Wars, 2014), of de drijfveren van de Noorse terrorist Anders Brevik (Brevik’s Statement, 2013). Zijn voorstellingen worden vaak aangeduid met de term ‘politiek documentairetheater’ en zijn de neerslag van maandenlang onderzoek ter plaatse. Rau werkt regelmatig volgens het procedé van de re-enactment en bedient zich van wisselende formats zoals de performance-lecture, het radiohoorspel, of het naspelen van processen met échte rechters en advocaten. Zijn werk veroorzaakt steevast opschudding in de media en de maatschappelijk-politieke context die het omringt en behandelt. De ophef rond zijn werk gaat datzelfde werk zelfs vaak vooraf. 

Marijn Lems

Jozef Wouters was toch heel erg duidelijk geweest. In zijn vraag aan een vijftiental theatermakers, choreografen en andere kunstenaars om na te denken over welk landschap zij in het theater verbeeld zouden willen zien, had hij gestipuleerd dat er in het eindproduct hoe dan ook geen tekst aan te pas zou mogen komen. Toen zijn enige eis massaal werd genegeerd en slechts drie makers erin slaagden om daadwerkelijk alleen met een beeld te komen, zag Wouters zich echter genoodzaakt om de regels aan te passen.

Jasper Delbecke

Hoe kunnen het ongenoegen, de onmacht en de frustratie over de koers die onze samenleving vaart gekanaliseerd en ingezet worden om tot alternatieve vormen van collectiviteit en identiteit te komen? Hoe kunnen diverse krachten de maatschappij, de vastgeroeste denkkaders en formules waarmee we onze wereld waarnemen en vormgeven van onderuit veranderen? Het zijn legitieme vragen die intellectuelen en kunstenaars al jarenlang bezighouden.

Diezelfde vragen vormen ook het uitgangspunt van Edit Kaldors Web of Trust.

Kristof van Baarle

If I can make it there, I can make it anywhere zingt Frank Sinatra over New York. Dat moet Van Hove ook gedacht hebben toen hij naar Broadway trok, waar hij intussen aan zijn negende productie toe is. The Crucible is Arthur Millers klassieker uit 1953 over de Salem Witch Trials uit de 17e eeuw, een episode van heksenvervolgingen in de Amerikaanse geschiedenis waarbij valse beschuldigingen van een aantal jonge meisjes een ware klopjacht en serie ophangingen veroorzaakte. De tekst is geen onbekende in het doorgaans erg traditionele en vooral commerciële Broadway-theatercircuit en wordt regelmatig opgevoerd. Spannend dus wat een Europese regisseur, met zowat een eigen traditie in teksttheater, komt bijdragen aan dit veld. Dat blijkt helaas bitter weinig te zijn en de kijker die Van Hoves werk met Toneelgroep Amsterdam gewend is, blijft met veel vragen achter. 

Jan-Jasper Persijn

Een oorlog is voorbij, maar gaat onverminderd door in de hoofden van de betrokken partijen: wat rest is meer verwarring, wraaklust, een willekeurig moorden. Alessandro Baricco’s novelle Senza Sangue brengt twee mensen samen die slechts enkele seconden verleden delen, maar hun leven lang rond dat ene moment zijn blijven draaien. 

Klaas Tindemans

De classificeerders van het oeuvre van William Shakespeare rekenen The Winter’s Tale tot de zogenaamde problem plays. Over wat deze stukken – waaronder ook o.a. Measure for Measure en Timon of Athens gerekend worden – problematisch zou maken, zijn theaterhistorici minder eensgezind. Dat dit drama zowel elementen uit de tragedie als uit de komedie – duidelijke, canonieke genres – zou bevatten, overtuigt niet. De shakespeareaanse notie van genre is zeer weinig normatief, anders dan bij de tragédie van Racine. Men ging trouwens pas over problem plays spreken in de 19de eeuw, toen genres een veel belangrijker categorie waren geworden, en ook omdat de idee veld had gewonnen dat in een toneelstuk een moreel probleem als zodanig centraal kon staan - een burgerlijk probleem met name - dat de zekerheden van een door vooruitgang gekenmerkte samenleving op de helling zette.

Jan Dertaelen

Het was in de lente van 1948 dat toneelauteur Arthur Miller eigenhandig een hut bouwde in de wouden van Connecticut, om er te werken aan een stuk waarvan de eerste twee zinnen al geruime tijd door zijn hoofd spookten: ‘Willy?’ ‘It’s all right. I’m back.’ Na zes weken opsluiting kwam hij naar buiten met een tekst die legendarisch zou worden: Dood van een handelsreiziger. Hij won er prompt de Pulitzer-prijs mee en sindsdien behoort de tekst tot de literaire canon van de twintigste eeuw. Dezer dagen waagt t,Arsenaal zich aan een productie waarin o.a. Lucas Van den Eynde (Willy Loman), Mieke De Groote (Linda Loman) en Peter De Graef (Charley) de tekst naar hun hand zetten. Michael De Cock voert de regie, maar een klassieker van dit formaat laat zich niet lichtvaardig bewerken. Het vergt niet alleen groot vakmanschap, maar ook de juiste dosis eigenzinnigheid om een opdracht als deze tot een goed einde te brengen. Helaas is dat niet helemaal gelukt.

Jasper Delbecke

Het lentefestival BOUGE B presenteert in deSingel al negen jaar de jongste dansproducties van  aanstormend dans- en performancetalent uit binnen- en buitenland. Daarnaast krijgen de gevestigde makers uit het nationale en internationale podiumkunstenveld de kans om hun nieuwste creaties aan het grote publiek voor te stellen. Na onder andere Florentina Holzinger, François Chaignaud, Meryem Jazouli en Jan Martens in eerdere edities, is het dit jaar de beurt aan Miet Warlop, Inga Huld Hákonardóttir, Paula Rosolen, Radouan Mriziga, Dana Michel en Helder Seabra om de grenzen van dans en performance af te tasten. Een van onze Etcetera-recensentenging bij de opening van het festival kijken naar Prins of Networks van Rodrigo Sobarzo en 5 Seasons van Katie Vickers, Benjamin Pohlig en Gaspar Piano.

Jasper Delbecke

Met de zes-uur durende performance Schwalbe speelt een tijd sloot het Nederlandse theatercollectief Schwalbe een week af vol Schwalbe-voorstellingen. Onder de noemer Schwalbe Speelt Alles werd hun jongste project voorafgegaan door de herneming van Spaar ze (hun afstudeerproject uit 2008), Schwalbe speelt op eigen kracht (2010), Schwalbe speelt vals (2012), Schwalbe zoekt massa (2013). De spanning tussen massa en het individu, de strijd tussen collectiviteit en individualiteit is een constante in de woordeloze en extreem fysieke performances die Schwalbe brengt. 

Jan Dertaelen

Niets blijft bestaan en alles gaat verloren. In zijn groots opgezette performance Serial Drummer Girls brengt Koen Theys de stroming van de atonale, seriële muziek naar de uitverkoop. Maar dat doet hij in stijl en met een overdaad aan pracht en praal die niet moet onderdoen voor die van het autosalon. De seriële muziek is dood, leve de seriële muziek! Of toch niet?

Eline Van de Voorde

Zoeken naar schoonheid in eerlijkheid, dat is wat Koen De Preter intrigeert. Zijn dansvoorstellingen gaan niet over het nastreven van virtuositeit of perfectie, maar over het zoeken naar natuurlijke bewegingen die dicht bij de dansers liggen, om zo ook de persoon achter de danser te kunnen laten zien. Het is een credo dat niet alleen in To Belong centraal staat, maar De Preters gehele werk kenmerkt. Het doet denken aan art brut, hoewel zijn esthetiek er niet mee te vereenzelvigen is. Ook De Preter beoogt geen volmaaktheid of ‘goede smaak’, maar doet dit zonder de conventies van de hedendaagse dans volledig te negeren of af te wijzen. Het is een zoektocht naar verscheidenheid en menselijkheid. Dit resulteert in een andere blik op schoonheid, waarbij het ruwe, oprechte en spontane primeert. 

Jasper Delbecke

De Franse schrijver, acteur en regisseur Robert Cantarella gaat al een aantal jaar de baan op met Faire Le Gilles, een re-enactment van een aantal spraakmakende colleges die Deleuze gaf aan de gerenommeerde Université Paris VIII (Vincennes). Op een bijna obsessieve manier geeft Cantarella gestalte én stem aan de figuur en het denken van de Franse filosoof. Het theatrale is in de re-enactment gereduceerd tot het minimum. Buiten de mededeling dat wie zijn inschrijvingsformulier nog niet had binnen gebracht in het secretariaat, doet er voor de rest weinig denken aan een duf auditorium waar Deleuze zijn colleges gaf. Cantarella doet het op scene enkel met een stoel en de zichtbaar aanwezige oortjes waarlangs de filosoof hem de tekst influistert. Elk moment waarop Deleuze’s stem stokt, aarzelt of zelfverzekerd klinkt, wordt door de kunstenaar geproduceerd. 

Eline Van de Voorde

Ze staan er wat raar bij op hun kleine pedestal. Ondergoed aan, bruine zak over het hoofd. Het is een beeld dat vele associaties oproept en ons meteen nieuwsgierig maakt. We proberen uit te zoeken wie er precies staat. Kunnen we iemand herkennen? Platform K brengt in hun dansvoorstellingen mensen met een beperking samen met reguliere kunstenaars. Hier zijn het twee dansers van Les Ballets C de la B met drie dansers met een beperking. Ongewild vragen we ons misschien af of we zien wie de dansers van Les Ballets C de la B zijn en wie de dansers met een beperking zijn. De bruine zakken zijn meteen ook een statement. We worden belemmerd in onze zoektocht naar herkenning. We weten niet hoe de dansers er uitzien. 

Jan-Jasper Persijn

Naar aanleiding van de polemiek met recensente Evelyne Coussens in 2014 maakte regisseur Stijn Devillé kenbaar dat zijn voorstellingencyclus Hebzucht, Angst, Hoop – over de oorzaken, gevolgen en uitwegen van de financiële crisis –in de eerste plaats beoordeeld wil worden als politieke daad. In haar bespreking trok Coussens volgens hem vooral teveel aandacht naar het artistieke (“er is te weinig theater aan jouw theater”). Laat dit stuk daarom een poging zijn Devillé’s suggestie op te nemen, los van elke bedenking bij die artistieke waarde. Maar wat kan dat betekenen, theater als verzetsdaad?

Lieve Dierckx

Al bij het binnenkomen houdt dbddbb de belofte in van iets moois. Op het halfduistere podium schemert een scenografische installatie van het ontwerpersduo 88888: een abstract ogend woud van ragfijne pegels (233 stuks om precies te zijn) die vanaf een metalen plafondraster op verschillende, mooi geritmeerde lengtes naar beneden hangen. Straks zullen ze als een reusachtige modernistische lichtconstructie de verticale dimensie (boven/midden/onder) van de voorstelling accentueren. Aan een aantal van de dunne staven bengelen in een grote, horizontale kruisvorm een twintigtal sneakers, dubbel zoveel als degene waarmee de vijf dansers de podiumruimte in kaart zullen brengen. 

Sébastien Hendrickx

‘Breathe, just breathe. And imagine something new.’ Na een afmattende zit van 24h hoor je eindelijk de slotwoorden van Mount Olympus. Een kwartier eerder veerde het publiek in de Bourlaschouwburg al massaal recht om Jan Fabre’s ‘krijgers van de schoonheid’ toe te juichen, die bedekt onder veelkleurige lagen verf en glitterstof, hun achterwerk ritmisch op en neer stonden te schudden in de richting van het auditorium

Beckett Boulevard
Jan-Jasper Persijn

Beckett Boulevard opent met het afspelen van een radio-interview: een bekende stem stelt Natali Broods de vraag waar deze voorstelling in het hoofd van de makers precies is begonnen. Ze antwoordt met een persoonlijk beeld, een verre reisherinnering aan hoe zij als negentienjarige over een stuk niemandsland tussen Frankrijk en Duitsland sprong. Daarmee is meteen ook een opening gemaakt: beginnen is voor De Koe altijd een kunstgreep, een weloverwogen en gewichtige act.. 

Closer
Kristof van Baarle

Brengt technologie ons werkelijk closer? De vraag geldt evenzeer in de wereld buiten het theater als in de voorstelling van Mathijs Scheepers (SKaGeN) waarin de scène zijn verlengde vindt in een app op de smartphone van de toeschouwer. 

Paradis
Evelyne Coussens

In Paradis gaan Thomas Smetryns, vaste componist bij muziektheatergezelschap LOD, en het jonge gezelschap Hof van Eede aan de slag met een dramatische gebeurtenis die in twee bewegingen gefictionaliseerd wordt: de (reële) dood van een kind wordt door een familielid gedocumenteerd in een fotoalbum, waarna de kunstenaars op hun beurt die found footage verhalen tot een muziektheatervoorstelling. 

Jasper Delbecke

Simon Allemeersch opent De Brievenschrijver met excuses. Verontschuldigingen gericht aan zijn vader omdat hij diens grootvader (en dus Simons overgrootvader) een ‘deserteur’ had genoemd in de seizoensbrochure van het Kaaitheater. Wanneer Antwerpen in Duitse handen valt, vlucht soldaat Allemeersch naar Nederland. Vier jaar lang verblijft hij er in Zeist in een groot vluchtelingenkamp waar hij de dagen vult met het tegen betaling schrijven van brieven en een opleiding als machinist. In de voorstelling wordt de reconstructie van die persoonlijke geschiedenis tegenover de actuele asielcrisis geplaatst. 

Lieze Roels

Met Home Visit Europe trekt het Duitse gezelschap Rimini Protokoll van woning naar woning, op zoek naar het antwoord op de vraag “Wat is Europa?”. In een gezellige huiskamersetting wordt dit abstracte, geografische concept afgezet tegen het individuele karakter van de vijftien toeschouwers die één avond lang de tafel delen; om zo aan den lijve  te ondervinden hoe snel een gemeenschap zich kan vormen. 

Lieze Roels

Vier jonge acteurs staan onbeweeglijk voor een wit doek en kijken minutenlang de zaal in, verwonderd, terughoudend, hoopvol. De lichten in de zaal blijven aan, dus staren de toeschouwers terug en wachten nieuwsgierig af. Plots opent één van de spelers haar mond. ‘We zijn er’, zegt ze op vastberaden toon. Het begin van GOD., de nieuwste creatie van het jonge theatercollectief BOG., klinkt zelfverzekerd. Het thema vandeze derde voorstellingvan Sanne Vanderbruggen, Lisa Verbelen, Judith de Joode en Benjamin Moen is dat echter allesbehalve.

Edelweiss
Lieve Dierckx

Edelweiss is één van die voorstellingen die je bij de lurven heeft zonder dat je hoeft te weten wat de precieze inzet ervan is. Denk aan het werk van Jonathan Burrows & Matteo Fargion of nog, Sara Manente. In hun geval is het de ijzeren consequentie waarmee ze schijnbaar absurde, zelfopgelegde parameters volgen – qua ritme, score of bewegingsmateriaal – die me als toeschouwer telkens weer meezuigt. Dat soort fascinatie beleef je wat mij betreft liefst zo puur mogelijk, zonder inleidende of dramaturgische brochuretekst, en ja, ook zonder recensie die je blik op voorhand stuurt. Omdat elke voorstelling toch recht heeft op context, wilde ik beginnen met een waarschuwing: lees deze recensie pas na de voorstelling. 

Aperçu de l'inconnu
Evelyne Coussens

Michael Bijnens’ meest recente theatertekst Aperçu de l’inconnu ligt perfect in lijn met de rest van zijn oeuvre: het dossier van een van de grootste misdaadmysteries uit de Belgische politiegeschiedenis, dat van De Bende van Nijvel, is slechts een aanleiding om het over de menselijke onmacht ten aanzien van het fundamentele niet-begrijpen te hebben. 

BAM, Kunst is geen kast
Kristof van Baarle

Het Nederlandse gezelschap De Warme Winkel heeft er intussen al een reeks ‘oeuvre-stukken’ opzitten en baseerde haar voorstellingen onder andere al op het werk van Thomas Bernhard (Totaal Thomas) en Rilke (Rainer Maria). Voor BAM kunst is geen kast vertrokken de makers van de anarchistische avonden van de Oberioeten, waarvan 'Drie Linkse Uren' de meest bekende is. 

Unser Dorf soll schöner werden
Lieze Roels

In een poging het publiek nog meer te betrekken in hun ‘almaar uitdijende transitieproject’ The New Forest organiseert Wunderbaum in verschillende Nederlandse en Vlaamse steden nu ook The New Forest Fest. Een scala aan voorstellingen die ons huidig maatschappelijk bestel moeten bevragen, nieuwe perspectieven bieden en een humoristisch houvast aanreiken in tijden van grootschalige veranderingen en crises. In Antwerpen resulteerde The New Forest Fest in twee Belgische premières: Helpdesk en Unser Dorf soll schöner werden

Unison
Rudi Laermans

Although the practice of unison is still alive and well within contemporary dance, it is hardly put into perspective or approached through movements in a more reflexive, questioning mode. What does the idea of unison actually suggest or imply, not only as a choreographical tool but also from a wider cultural or socio-political point of view?

The Palm of Your Hand
Eline Van de Voorde

Wrijven, aaien, klappen, het zijn bewegingen die ons eigen zijn. Maar als onze hand geleid wordt naar de schouders en het hoofd van een vreemde, weten we toch even niet zo goed hoe we ons moeten gedragen. Vera Tussing speelt in op dit ongemak, maar doet veel meer dan dat. Het contact tussen danser en toeschouwer gaat van moeizaam tot enthousiast in een choreografie die zich stilaan ontvouwt en zichtbaar maakt. 

7 Pleasures
Anne Watthee

Een naakt lichaam creëert onwennigheid. Dat wordt meteen duidelijk  bij  het betreden van Mette Ingvartsens nieuwste creatie 7 Pleasures. Er klinkt een voorbode van ongemak: loeiharde beats resoneren door de zaal. De trillingen stromen door je lijf en de tribune. Een van de boxen op het podium valt zowaar om door de vibratie die hij zelf voortbrengt. Wanneer de twaalf dansers zich één voor één uitkleden in de zaal en rakelings langs toeschouwers het podium opstappen, wordt de spanning –letterlijk– tastbaar. 

Kamyon
Bauke Lievens

KAMYON (8+) is een locatievoorstelling in een vrachtwagen en vertelt het verhaal van een meisje dat samen met haar moeder weg is van Oost naar West, in de buik van dezelfde vrachtwagen. Het publiek van de Zomer van Antwerpen wordt in het Portugees verwelkomd door een mooie zwarte dame met vlechtjes in het haar, en door een jongetje dat onder de wielen van de vrachtwagen speelt. Zij blijken enkel ‘poortwachters’, die verder geen aandeel hebben in de voorstelling. Het publiek gaat per twee of drie zitten op de kleine houten bankjes die binnenin aan weerszijden van de laadbak zijn gemonteerd. De airco  zoemt, de koude lucht suggereert dat we plaatsnemen in een gigantische koelwagen.

Reizen Jihad
Evelyne Coussens

Een Vlaamse islamitische bekeerlinge reist af naar oorlogsgebied en laat haar vader en grootmoeder achter in verwarring. Wat bezielt haar? Maar ook: wat heeft al haar historische voorgangers bezield? Met Reizen Jihad probeert het Antwerpse SINCOLLECTIEF een breder historisch en sociaal perspectief te openen op het fenomeen van geradicaliseerde (politieke, religieuze) ‘vertrekkers’. Het onderwerp brandt, bij de makers en in de actualiteit, maar waarom wordt in Reizen Jihad dat vuur geblust door zo’n belegen theatervormen?

TAAT workshop in KHOR II op Oerol 2015
Evelyne Coussens

Oerol is Nederlands grootste locatiefestival: 50.000 bezoekers komen jaarlijks naar het waddeneiland Terschelling om er in de duinen, bossen of op het strand theater te kijken. De omvang en variëteit aan bezoekers (jong en oud, randstedelijk of uit de provincies) en de gulle ontvankelijkheid van het festivalpubliek bieden theatermakers een uitgelezen kans tot  experiment. Wat opvalt in de editie van 2015 is de ruime vertegenwoordiging van voorstellingen die, elk op een eigen manier, op zoek gaan naar gesprek, interactie met of zelfs cocreatie door het publiek.

Uso umano di esseri umani
Kristof van Baarle

Wie de voorstellingen van Romeo Castellucci volledig rationeel wil begrijpen, komt meestal van een kale reis thuis. De Italiaan is een specialist in het inwerken op de intuïtie en de verbeelding, vaak op een intense en fysieke manier. Zo ook in Uso umano di essere umani (menselijke gebruik van menselijke wezens), dat gepresenteerd werd tijdens het Kunstenfestivaldesarts. Geen visuele overdaad, maar wel een precieze, zuinige uitwerking van een aantal scènes kenmerkt deze voorstelling. Desalniettemin is Uso umano… rijk aan inhoud en associaties.

I'm not here says the void
Pieter T'Jonck

I'm not here, says the void by the German director Julian Hetzel plays with the Void in her late capitalistic, perverse form. The leading roles are for an IKEA sofa, grey plastic bags and overalls made of recycled fibres. The actors, Hetzel and Michele Rizzo, are empty shells waiting in vain for the divine breath that will save them from this deadly boredom. 

memento park
Tom Rummens

Waar commercie floreert, delft diepgang vaak het onderspit. In Memento Park, de nieuwe voorstelling die Thomas Bellinck met zijn gezelschap Steigeisen maakte bij de KVS, is het precies dat mechanisme dat onophoudelijk aan het werk is. Op meerdere niveaus, en steeds opnieuw. Hier ontpopt het mechanisme van de herdenking zich als een spinnenweb: hoe harder je probeert er los van te komen, hoe meer je erin verstrikt geraakt.

The Medium, reconstruction of a murder
Michaël Bellon

WALPURGIS getroost zich in The Medium, reconstruction of a murder de moeite om het niet bij een nieuwe enscenering van een bestaand stuk te houden. Maar deze verregaande bewerking ontbeert de verhalende kracht die in het origineel wordt bepleit.

 

So it goes
Bauke Lievens

Met So it goes voegt Vielen een juweel van een tekst toe aan zijn pogingen om taal te geven aan wat zich onder het oppervlak van de evidenties roert. Hij brengt zelf zijn eigen monoloog en het klinkt eerlijk, intelligent en doorvoeld. Het ritme van de tekst ontvouwt zich als een bezwering, zonder echter het gapende gat waarrond de woorden cirkelen, te dichten. Maar waar Vielens eigen stem helder hoorbaar is in zijn schrijven en spelen, kan de regie absoluut frisser en meer eigen. 

Parallel Lines
Mia Vaerman

'Tucht' staat op de muur geschreven, iets na het derde veiligheidssas in het Penitentiair Centrum Brugge. Spannend, wordt er gefluisterd wanneer de toeschouwers gedisciplineerd de cipier volgen door de helder verlichte, kraaknette gangen naar de theaterzaal. Gedurende een paar maanden gingen choreograaf Quan Bui Ngoc en cineaste Lisa Tahon hier met acht gevangenen aan de slag. Twee dagen per week werden fysieke en emotionele grenzen opgerekt. 

De koningin is verdwenen
Evelyne Coussens

Theater dat uitzonderlijk is, verhaalt niet enkel de eigen besloten logica, maar zet ook de deur open naar andere (verbeeldings)werelden. Theater dat een grote rol reserveert voor beeld en muziek lijkt van nature over die diverse ‘ingangen’ te beschikken. In De koningin is verdwenen, een project van theatermaker Anna Vercammen, muzikant Joeri Cnapelinckx en illustrator Sabien Clement bij KOPERGIETERY, gaat er inderdaad één deurtje open (via het beeld). En een ander (via de muziek) blijft dicht.

 

Choy Ka Fai
Mia Vaerman

December Dance Platform brengt elk jaar korte werken van een aantal aanstormende Aziatische dansers. Dat intrigeert om twee redenen: je kan er nieuwe choreografen ontdekken, en het confronteert met een andere wereld. Frie Leysen wees naar het belang ervan met haar notie van 'perspectiefwissel': in de podiumkunsten wordt een ander (wereld)beeld aangereikt - een gegeven dat je meer (emotioneel) aanvoelt dan wel (rationeel) begrijpt. 

Elektra
Evelyne Coussens

De tragische materie staat als een huis, nog steeds goed voor diepgaande reflectie over schuld en vergeving, over menselijke zwakheid, over bloed dat kruipt waar het niet gaan kan. Clichés zo hoog als een huis, maar Van den Berghe trekt ze binnen het DNA van de tragedie naar zich toe en legt zelfbewust haar eigen accenten. Ze doet dat met straffe beelden die geloofwaardig de grote scène vullen; daarbovenop morrelt ze via de muziek aan de klassieke dramaturgie – alvast een pak gedurfder dan wat veel van haar collega-grotezaalregisseurs doen.

The House
Jan-Jasper Persijn

Met een mobiel, op maat ontworpen huis trokken Marleen Scholten (Wunderbaum) en Lizzy Timmers (de Veenfabriek) de wereld tegemoet, de deuren wijd open, op zoek naar tegelijk alles en niets in het bijzonder. Dit mobiele huis vormde tegelijk uitgangspunt en materiaal voor de muzikanten, performers en beeldend kunstenaars die het onder hun curatorschap mochten bevolken. In de voorstelling die er verslag van uitbrengt, vertolken Marleen Scholten en Lizzy Timmers zelf de creaties die er uit voortgevloeid zijn. Het resultaat omschrijven zij zelf als een ‘eclectische open source performance’ die de ontmoeting van het huis met de wereld verhaalt in tekst, beeld en geluid. 

Vader
Vera Hoogstad

We denken liever niet aan ouder worden. De aftakeling, het verlies van controle en de mogelijkheid van het vergeten jagen ons angst aan. Ondanks de vergrijzende maatschappij lijkt de wereld één groot uithangbord voor de queeste naar een eeuwige jeugd. En worden bejaarden verborgen in tehuizen, zoveel mogelijk onzichtbaar voor de buitenwereld. Oud zijn is taboe. Maar toch worden we, onvermijdelijk, allemaal ouder.

Souls
Lieve Dierckx

Al bij het binnenkomen jaagt een loeiharde soundscape door de zaal: een pulserend, industrieel geluid met vage Afrikaanse trommelklanken. In de schemerige blackbox liggen zes dansers half begraven in een zandvlakte. Uiterst langzaam, in een trage voortgang tussen geboorte en dood, komen ze één voor één op gang.

Het Weiss-effect
Esther Severi

Hof van Eede brengt een Werther-effect revisited met Het Weiss-effect. 

 

Klaas Tindemans

Een jaar geleden lag iemand die mij dierbaar, zeer dierbaar is, op de afdeling intensieve zorgen. Ze lag een week in een kunstmatige coma. Ik keek, ik raakte haar aan, ik vroeg de artsen – soms rustig, soms wanhopig – naar haar medische vooruitgang. Deze ongewilde confrontatie met dat gebied tussen leven en dood, akeliger misschien dan de dood zelf, is onbeschrijflijk, behalve in elementaire gevoelens.

Jesse Vanhoeck

De roep klinkt steeds luider: we hebben behoefte aan een nieuw grondplan voor onze samenleving. Aan een nieuw model waarnaar we ons als individu kunnen gedragen in die heksenketel. Met Danton's dood, in een regie van Johan Simons, deed Toneelgroep Amsterdam al een eerste poging om de spanning tussen individu en maatschappij te ensceneren, door terug te grijpen naar de Franse Revolutie. Ivo van Hove benadert dit vraagstuk nu via een meer hedendaagse bron.

Tom Rummens

Wat biedt ouderdom? Biedt hij wijsheid, inzicht, schoonheid? Relativeringsvermogen of troost? Hoop, alsnog? Maar hoop waarop? In Huis roept Josse De Pauw deze en vele andere vragen op.

Charlotte De Somviele

Klassiek ballet meets de rauwe energie van de Sex Pistols? De Schotse choreograaf Michael Clark trapt graag heilige huisjes in. Eerder werkte de man al samen met het kruim van de internationale kunstwereld, waaronder cineast Peter Greenaway, het invloedrijke Britse modelabel BodyMap en levende legendes als David Bowie en Brian Eno. In de triple bill animal/vegetable/mineral krijgt de muziek van Scritti Politti, Sex Pistols en Relaxed Muscle – het schaduwproject van PULP-frontman Jarvis Cocker – een dragende rol. Clarks voorstellingen kan je dan ook niet zomaar onder het label ‘dans’ categoriseren.

Geert Sels

Een groep artistiek aangelegde vluchtelingen uit Goma, Oost-Congo, vindt een koffer met partituren en rekwisieten van een opera die daar tijdens de jaren ’30 is uitgevoerd. Het gaat om Macbeth van Verdi. Ze besluiten het werk uit te voeren. Centraal op het speelvlak staat een miniverhoog, een theatertje op het theater. Links daarvan staat een koor van tien zangers in casual kleding. Rechts een kamerorkest met vijf blazers, vijf strijkers en twee percussionisten.

Ivo Kuyl

The Civil Wars begint met het verhaal over de vader van een zekere Joris. Deze jonge Vlaming is naar Syrië gereisd om te gaan vechten tegen het Assad-regime. De vader besluit om de zoon daar weg te halen. In Syrië aangekomen, wordt hij op verdenking van spionage gefolterd. Toch slaagt hij erin zijn zoon weer thuis te krijgen. Aan het einde van de voorstelling brengt Sébastien Foucault, de acteur die dat verhaal verteld heeft, verslag uit van zijn bezoek aan de teruggekeerde Joris. Het onmogelijke lijkt mogelijk geworden te zijn: de zoon is gered dank zij de inzet van een vader, die vastbesloten was om het voor hem op te nemen.

Tom Rummens

Wie is er bang van de klassiekers? Het artistieke team van Zuidpool in ieder geval niet. Jarenlang en consequent zetten ze zich in voor hedendaagse ensceneringen van de klassieke teksten. Daarbij gaan ze een expliciet tekstgerichte benadering niet uit de weg. 

Evelyne Coussens

Wat een vreemde, hybride productie is Hamlet Symphony. Niet in opzet, want die is helder: theatermaker Mokhallad Rasem zet een traumatisch beleefde werkelijkheid (de onmogelijke rouw om zijn vader) in scène aan de hand van een klassiek narratief waarin hij zich herkent (Hamlets onmogelijke rouw om zijn vader). Het resultaat van een therapeutische insteek mag geen therapeutisch theater zijn, maar als het goed gaat kan net zo’n stukje autobiografie resulteren in doorleefde, aangrijpende kunst.

Juliane von Crailsheim

‘I was thinking, that nothing in life is really about me/us, we are part of it, but its not about us… we don’t chose where we come from.’ Deze vroegere notitie van Judith Sanchez-Ruiz (Cuba) zou het motto kunnen zijn voor de voorstelling die ze nu samen maakte met Edivaldo Ernesto (Mozambique), There is a name for it. 

Mia Vaerman

Mag je onrecht eigenhandig bevechten? Met Misdaad en straf, naar de roman van F.M. Dostojevski ensceneren theatermakers Jo Roets en Greet Vissers samen een helder antwoord op deze prangende, morele vraag. En ze prikken meteen een leeftijd op het bewust omgaan met dat soort dilemma's: 'voor veertien plus' zegt de affiche.

Tom Rummens

Een oefening in onthouding. Zo zou je de nieuwste voorstelling van Faustin Linyekula misschien nog het best kunnen omschrijven. Drums and Digging zoekt uit wat er nog gezegd kan worden als je het gevoel hebt dat alles al gezegd is. En of het dan nog wel de moeite waard is. Drums and Digging gaat bewust op zoek naar de nulmeridiaan, het punt waarop kunst alleen nog naar zichzelf verwijst. Maar op de achtergrond gaat Congo als een ziedende zwerm bijen tekeer. Op de achtergrond heersen modder, bloed, geweld en dood. Chaos. En hoop, misschien. 

Mia Vaerman

Choreograaf Jonathan Burrows en componist Matteo Fargion maken al tien jaar samen duetten waar dans en muziek uitmonden in poëzie met en zonder woorden. Het creatieproces en het denken dat erachter vorm krijgt, zijn hun vertrekpunt. 

Tom Janssens

Voor Richard Wagner stond het benoemen van een werk gelijk aan het herdefiniëren van de regels van het genre. Na het voltooien van zijn theoretisch traktaat Oper und Drama, zag hij volledig af van de term ‘opera’.

Johan Thielemans

Reeds jaren is artistiek directeur Michael Decock begaan met de wereld, ver buiten de grenzen van zijn Mechels tArsenaal. Hij is de initiatiefnemer van het project Gen2020. Daar kunnen allochtonen hun theatertalenten verfijnen en verrijken.

Pieter T’Jonck

Concertgebouw Brugge programmeerde op één avond twee dansvoorstellingen waarvan de titel de-zelfde structuur heeft: ‘Doing while doing’ van Daniel Linehan en ‘Mouvement sur mouvement’ van Noë Soulier. Beiden gaan ook over dans en choreografie. Maar waar Linehan lichtvoetig patronen varieert om het medium te verkennen, graaft Soulier naar de wortels van de danspraktijk, en terloops ook van het denken.

Marnix Rummens

Het is iets dat je rond elke verkiezing kunt vaststellen: de politieke apathie scheert hoge toppen. En dat is wellicht niet helemaal onterecht. Een politicus zonder extreem of glad profiel, werkt zich vandaag nog maar moeilijk in de spotlights. Wie dan toch de stembusgang wint, doet dat vaak op basis van loze beloften.

Tom Rummens

Voor zijn nieuwste voorstelling baseert Piet Arfeuille zich op de onafgewerkte novelle Lenz van Georg Büchner. Het werd geen bewerking, al is Arfeuilles Lenz zowel thematisch als stilistisch duidelijk op Büchners koortsige tekst gebaseerd. Het levert een voorstelling op die mateloos fascinerend is, maar die tegelijk onaangenaam ondoorgrondelijk blijft.

 

Matthijs de Ridder

Er zijn van die boeken die je doodgraag in een theaterbewerking zou willen zien, maar waarvan je de toneelversie tegelijkertijd met angst en beven tegemoet ziet. De verwondering (1962) van Hugo Claus is zo’n boek. 

Tuur Devens

Loop! kende een moeilijk proces naar het einde, omdat auteur en regisseur Wim De Wulf plots wegviel door ziekte. De ploeg heeft echter verder gewerkt met regie-assistent Jelte Van Roy en Jan Bijvoet, die als coach insprong. Toch is Loop! een typische Wim De Wulf/ Ultima Thule productie geworden.

 

Tom Janssens

‘Het realisme in de kunst is zo oud als de kunst zelf. Ja, meer nog: het is de kunst. De Duitse schrijver Theodor Fontane deed er nogal stoer over: realisme ‘is niets anders dan een terugkeer naar de enige juiste weg, de genezing van een ziekte, die niet langer uitblijven kon.’ Opera kreeg de zogezegde heilzaamheid van realisme pas in het oog tijdens het laatste kwart van de negentiende eeuw.

Bart Grietens
Klaas Tindemans

‘Hitler werd in 1938 verwelkomd op de Heldenplatz in Wenen, enthousiaster dan waar ook in Duitsland. Het kosmopolitische en avant-gardistische Wenen als broedplaats van de totalitaire ontsporing. (…) Dit soort toneel laat subtiel zien dat de burgerij inderdaad zenuwziek is. Honderd jaar geleden en vandaag.’ Klaas Tindemans over Het wijde land (Arthur Schnitzler) door Tg STAN en Olympique Dramatique, in Etcetera 135.

Lieve Dierckx

Sacré Sacre du Printemps begint in een lege podiumruimte, op drie witte panelen na - links, rechts en achter.  Even later blijkt het paneel op de achtermuur een geprojecteerd vlak dat krimpend en rekkend als een geboortemachine, een hele voorstelling lang beelden baart van een dageraad in allerlei schakeringen en stadia, glijdend van het ene scherm naar het andere, tussen de geijkte dragers in. Welke nieuwe lente kondigt Laurent Chétouane hier aan in zijn versie van de inmiddels welhaast mythisch geworden Sacre du Printemps uit 1913?

Marnix Rummens

Je moet het ze meegeven: als Vincent Riebeek en Florentina Holtzinger ergens voor gaan, dan doen ze dat met overgave. Ook hun nieuwste voorstelling Wellness barst van de power. Geen afgemeten danspasjes of voorzichtig theaternaakt, maar dampend geile lijven op dreunende beats. Geen veilige of duidelijke rolletjes, maar een groteske verkleedpartij met onversneden kitch.

Jesse Vanhoeck

De massa is lachwekkend. Dat is de eerste vaststelling waartoe ik kom tijdens de voorstelling Schwalbe zoekt Massa. Wanneer de groep het toneel betreedt, wordt er gegniffeld in de zaal. Hoe langer de binnenkomende stroom mensen wordt, hoe gretiger het gelach van het publiek. Maar wanneer de spelersgroep zich in beweging zet en begint aan de eerste van een, zo lijkt het wel, oneindig aantal cirkels, maakt het gelach plaats voor ernstige observatie.

Tuur Devens

Mijn verwachtingen waren hoog gespannen. Ik geef toe, ik kende wel de naam en faam van deze Frans-Oostenrijkse kunstenares, maar ik had haar nog nooit echt aan het werk gezien. Gisèle Vienne, een choreografe, een theatermaakster, een beeldende kunstenares, een poppenspeelster. Een manipulator van lichaam en object. Van beelden ook. Dat moest goed zijn. Maar The Pyre ontgoochelde mij.

Geert Sels

Er loopt een onmetelijke lijn van de dertiende eeuw naar nu. Ondanks die afstand is Van den vos Reynaerde op invitatie van FC Bergman in de 21ste eeuw beland. Aan maatschappijsatire doet hij niet meer, dat is zo belerend. Hij heeft zijn prioriteiten gesteld en heeft het handvol personages toegespitst op een duet. 

Charlotte De Somviele

Opera, een stoffig genre? Niet zo volgens Etienne Guilloteau. In Synopsis of a Battle deconstrueert de choreograaf het medium en blaast het met een hedendaagse blik nieuw leven in. Guilloteau is al langer geïnspireerd door opera. Voor Dido ontwierp hij met Claire Croizé een installatie op de gelijknamige muziek van Henry Purcell en voor Tres Scripturae ging hij aan de slag met het oeuvre van Claude Debussy.

 

Anne Watthee

In DeKleineOorlog pikt Valentijn Dhaenens de draad op waar hij die had achtergelaten in DegrotemonD. In 2009 bracht hij een compilatie van historische redevoeringen van sprekers die de massa in beweging probeerden te brengen. Vijf jaar later staat hij in de DeKleineOorlog stil bij de gevolgen voor hen die de daad bij het woord voegden. Het verhaal van de Grote Oorlog, gezien door de ogen van de kleine man.

Marnix Rummens

In het werk van Katja Dreyer komen autobiografie en wereldgeschiedenis steevast in elkaars vaarwater terecht. Dat is in haar nieuwe docu-performance Kroniek niet anders. De toevallige ontdekking van een vintagefoto van het binnenwaterschip van haar vriend, de Traumland, lokte een imaginaire reis uit doorheen de honderdjarige geschiedenis van het schip. En daarmee dus doorheen die van het Europese continent.

Lieve Dierckx

Choreograaf Salva Sanchis stapt aan het begin van The Phantom Layer laconiek in de rol van gastheer en kwijt zich voorbeeldig van die taak. Kort en helder tekent hij het kader van zijn nieuwste voorstelling uit: een uur en tien minuten zal ze duren en er zal geen muziek zijn, om zo de muzikaliteit van dans en dansers beter uit te lichten. Zijn duidelijkheid werkt bevrijdend. Even het eigen frame opbergen, samen met alle controle- en denkradertjes eromheen.

Johan Thielemans

De Russische schrijver Daniil Charms (1905-1942) maakte deel uit van de literaire avant-garde onder het Sovjetregime. In de jaren dertig kwam hij dan ook vanzelfsprekend in aanvaring met de doctrine die experimentele kunst naar de vuilbak van het formalisme verwees en die gepaard ging met drastische middelen als opsluiting en verbanning. Charms werd aangehouden in 1941. Hij stierf in de gevangenis.

Mia Vaerman

Van opleiding is Kate McIntosh een klassieke danseres. Maar honger naar kennis en inzicht, en zin voor humor en absurde situaties dreven haar naar performances die veel weg hebben van experimenten in een laboratorium. In All Ears werkt ze rond geluid: elke avond worden fragmenten van de voorstelling nauwkeurig opgenomen en weer teruggespeeld, waarbij steeds een unieke soundscape ontstaat.

Fransien van der Putt

Point of View begint meteen scherp. Verblind door een enkele, felle lichtbron vanaf het donkere podium tast het publiek aanvankelijk in het duister. Wanneer de lichtbron van de toeschouwers wordt weggedraaid, ontstaat er enig zicht op het toneel. Daar bewegen door een korte as met elkaar verbonden twee dansers op vaste afstand van elkaar. De één bedient de verblindende lichtspot en even later ook een camera. De ander verschijnt en verdwijnt al naargelang hij zich door het licht en het oog van de camera laat vangen.

Klaas Tindemans

Is Tristan und Isolde een uitzondering in Richard Wagners oeuvre? Een uitzondering op de regel dat zijn muziek lichaam en ziel verziekt, met fascistoïde fantasieën of pseudofilosofische gewichtigdoenerij? Gaat Tristan und Isolde enkel over de absolute liefde, over de consumptie van de liefde in de dood? En heeft Wagner ons daarover écht iets te melden?

Evelyne Coussens

Witte gymschoenen, broekjes in spons, melkwitte benen en schaamte over net ontluikende borsten – het kost niet veel moeite om in gedachten de gêne van de turnles op te roepen. Vandaag lijdt een publiek van steeds vroeger puberende jongens en meisjes misschien nog sterker onder de alom aanwezige en stereotiepe (social) mediabeelden van een perfect ‘ik’. Regisseur Johan De Smet probeert die beelden in vraag te stellen met een voorstelling die moet functioneren als een ‘proces van bewustwording’.

Johan Reyniers

Tafereel één, uit mijn kindertijd, midden jaren zeventig. Er wordt gebeld, ik doe open. Het is een man die ik niet ken. ‘Dag brave jongen’, zegt hij. ‘Is uw mama thuis? Kunt ge haar eens roepen?’ Ik loop tot bij mama. ‘Het is zeker weer een leurder’, zegt zij.

Karlien Vanhoonacker

Op Theater Aan Zee toonde de net aan het RITS afgestudeerde Michael Bijnens het zelfgeschreven drieluik Bloedspoor / O Falso Profeto / Iris: twee monologen en een film. De voorstelling speelde in de Sint-Jozefskliniek, maar niet het hospitaal, wel de ondergrondse gangen doen dienst als setting voor zijn tocht door de krochten van de samenleving.

Christophe Van Gerrewey

Vals is openlijk, gedurfd en bijna ouderwets teksttheater. In een regie van Johan Simons en met een tekst van Lot Vekemans wordt bijna twee uur lang een verhaal verteld, enkel door wat drie personages in levenden lijve tegen elkaar zeggen. Dat is spannend, want het wekt de verwachting van inspirerend drama.

Skagen
Klaas Tindemans

ccc, de vette jaren zijn voorbij is een theatrale terugblik op de poppenkastrevolutie van de tachtigers. Het collectief SKaGeN monteerde een portret van de leider en ideoloog van de ccc, Pierre Carette.

Einstein on the Beach
Tom Janssens

Einstein on the Beach van Robert Wilson en Philip Glass geldt als een mijlpaal in de geschiedenis van de opera. Maar valt er nog iets te beleven aan deze voorstelling waarvan zo vaak wordt gezegd dat ze nergens over gaat en dat er niets in gebeurt? In het Muziektheater in Amsterdam was in januari een herneming van deze cultproductie uit 1976 te zien. Tom Janssens ging kijken en toetst de mythe op zijn realiteitswaarde. 

Ontroerend Goed
Evelyne Coussens

Sommige theatermakers hebben een strak (carrière)plan, andere laten zich intuïtief meevoeren door wat er op hun pad komt. Alexander Devriendt van de Gentse theaterperformancegroep Ontroerend Goed sloot onlangs zijn trilogie met tienerjongeren af met de voorstelling All That Is Wrong. 

William Kentridge
Tobias Kokkelmans

Wie tijdens de jongste editie van het Holland Festival Refuse the Hour bezocht van de gereputeerde kunstenaar William Kentridge, en geheel in lijn met die reputatie een politiek geëngageerde voorstelling verwachtte, kwam waarschijnlijk enigszins verward naar buiten. Hoezo, politiek?

José Celso Martinez Corrêa
Johan Reyniers

Van de vele honderden tragedies die in het antieke Griekenland moeten zijn geschreven en opgevoerd, zijn er eenendertig min of meer volledig bewaard gebleven. Ze zijn niet allemaal even bekend en populair. Iedereen kent Oidipous, maar wie heeft ooit Ion of Helena op de planken gezien?

Robo a Gogo
Wouter Hillaert

Wayn Traub doopte zijn nieuwe gezelschap Service To Others. Elke overeenkomst met het motto ‘At your service’ van Pim Fortuyn is natuurlijk compleet toevallig, maar er schuilt dezelfde handreiking naar de gemeenschap onder. Petrus wil minder zelfgericht zijn dan Wayn Traub, en zich ten dienste stellen van anderen, van de wereld ook. Net als Jezus ooit.